كمتر كسى از مفسّران و شارحان نهجالبلاغه به سراغ چنين تفسيرى رفته است .
تفسير ديگر اين است كه
« تَحَفَّظْ مِنَ الْأعْوان »
دستور جديدى باشد و معناى آن اين است : « از معاونان خود بپرهيز و برحذر باش » ، به اين صورت كه بحثِ عمال با جملهء پيشين پايان گرفته و امام به معاونان زمامدار پرداخته باشد و جملههاى بعد كه سخن از خيانت و مجازات خائنان مىكند ناظر به معاونان باشد .
اين تفسير از جهاتى بعيد به نظر مىرسد ، زيرا طبق معمول ، امام هر گروه جديدى را ذكر مىكند مطلب را با « ثم » شروع كرده نخست صفات و شرايط آنها را بيان مىدارد و سپس به رسيدگى به حال آنان توصيه مىكند و سرانجام دستورات انضباطى را در مورد آنان صادر مىفرمايد در حالى كه در اينجا هيچ يك از اين امور مراعات نشده است ؛ نه با « ثم » تجديد مطلع شده و نه صفات اعوان و معاونان كه مهمترين نزديكان زمامدارانند بيان گرديده و نه دربارهء حقوق آنها توصيه شده ، بلكه حضرت مستقيماً به سراغ مجازات خيانتكاران رفته است . در ضمن بحث گذشته كه دربارهء مأموران مخفى است ناتمام مىماند ، چرا كه سخن از نتيجهء كار مأموران مخفى و مجازات متخلفان به ميان نيامده است .
اين احتمال نيز داده شده كه
« تَحَفَّظْ مِنَ الْأعْوان »
جملهء معترضهاى باشد ؛ يعنى از معاونان خود برحذر باش . جملهء بعد نيز ادامهء بحث دربارهء كارگزاران باشد .
با توجّه به آنچه گفتيم روشن مىشود كه تفسير اوّل از همه مناسبتر است ، هرچند كمتر كسى به آن پرداخته است .
آنگاه امام بعد از دستوراتى كه جنبهء تبشير و تشويق داشت از انذار و تحذير سخن مىگويد و مىفرمايد : « و هرگاه يكى از آنها ( از كارگزاران تو ) دست
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 24
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٤