امكانات مادّى خود ، پيوندهاى محبّت و دوستى با خويشاوندان خويش را محكم سازد تا در برابر حوادث و طوفانهاى سخت تنها نماند .
درست است كه نيكى به ديگران ، نيز آثارى را دارد كه الإنسان عبيد الإحسان ، ولى بىشك ، بستگان انسان ، نسبت به اين امر ، اولويت دارند ، علاوه بر اين ، زمينههاى محبّت ، در آنها ، آمادهتر است .
اين نكته قابل توجّه است كه اگر اين دستور اجرا شود ، در حقيقت ، در تمام سطح جامعه ، با محروميتها ، مبارزه خواهد شد ، زيرا ، در هر قبيله و فاميلى ، معمولا افراد متمكّنى وجود دارند كه اگر آنها به خويشاوندان خود برسند ، مشكلات در سطح عموم حل خواهد شد . به خصوص اين كه هم شناخت انسان نسبت به افراد محروم فاميل خود بيشتر است و هم پذيرش آنها بر آنان گواراتر .
امام عليه السّلام در نامهاى به امام حسن مجتبى عليه السّلام سخن جامعى در اين زمينه بيان فرموده ، و فايدهء توجّه به اقوام و بستگان را چنين شرح مىدهد : « و أكرم عشيرتك ! فإنّهم جناحك الّذى به تطير و أصلك الّذي اليه تصير و يدك الّتي بها تصول ، قبيله و بستگانت را گرامى دار ! زيرا آنها ، بال و پر تو هستند كه به وسيلهء آن ، پرواز مىكنى ، و اصل و ريشهات هستند كه به آن ، باز مىگردى ، و دست و بازوى تو هستند كه با آن ، به دشمن حمله مىكنى » « 1 » .
حضرت سپس به سراغ دليل لطيف ديگرى مىرود و افراد متمكّن را از اين طريق ، به انجام كمكهاى مالى نسبت به همه ، ترغيب مىكند . او مىفرمايد : « نام نيكى كه خداوند ( در سايهء نيكوكارى و محبّت ) به انسان عطا مىكند ، از ثروتى كه به هر حال ، براى ديگران به ارث مىگذارد ، بهتر است ( كه اين ثروتى است معنوى و ماندگار ، و آن جيفهاى مادّى و فرّار ) ، ( و لسان الصّدق يجعله اللّه للمرء فى النّاس خير له من المال يرثه غيره ) .
هامش
( 1 ) پايان نامهء 3 .