ارش ؟ چنانچه ديهء معيّن داشته باشد ، ديهء آن بر اساس 45 از 15 از 110 ديهء كامله محاسبه مىشود ، يا بر اساس 45 از 15 از 12 ديه كامله ( در فرض بهبودى عضو بدون عيب ) اندازهگيرى مىشود ؟
جواب : ديهء آن عضو تقسيم بر تعداد استخوانها مىشود ، سپس احكام شكستن استخوان بر هر كدام جارى خواهد شد . مثلًا اگر در دست ده استخوان ريز باشد ، پانصد دينار تقسيم به ده قسمت مىشود ، و ديهء هر استخوان پنجاه دينار است .
حال اگر آن استخوان بشكند و به حال اوّل برنگردد ، بايد يك پنجم آن را كه ده دينار است بپردازد ، و اگر مثل اوّل شود بايد هشت دينار بپردازد .
7 - ديهء انگشتان دست
سؤال 1208 - ديهء جراحت در انگشتان دست به نسبت ديهء انگشت سنجيده مىشود ، يا به نسبت ديهء دست ؟
جواب : بايد به نسبت ديه انگشت سنجيده شود .
سؤال 1209 - لطفاً فتواى شريف را دربارهء سؤالهاى زير مرقوم فرماييد :
الف ) در مواردى كه به دليل ضرورتِ تشخيصِ هويّتِ ميّتِ مجهول الهويّه ، قطع انگشتان وى تجويز مىشود ، آيا ديه نيز دارد ؟
ب ) در صورت ثبوت ديه ، مقدار آن چه اندازه ، و بر عهدهء كيست ؟ و نحوهء مصرف آن چگونه است ؟
ج ) در صورت ثبوت ديه بر مباشر قطع ، آيا او مىتواند ذمّهء خود را برىء كرده ، و آن را بر عهدهء كسانى كه خواستار تشخيص هويّت ميّت هستند ، يا بيت المال بگذارد ؟
جواب : قطع انگشتان در مواردى كه شرعاً جايز است ديه ندارد .
سؤال 1210 - همانطور كه مستحضريد دربارهء ديهء انگشتان ، دو نظريّه وجود دارد :
1 - تساوى انگشتان از نظر ديه ؛ بر اساس اين قول ، كه در بين قدما و متأخّرين شهرت يافته ، و رواياتى نيز بر آن دلالت دارد ، به هر يك از انگشتان 110 ديهء كامل تعلّق مىگيرد .