جدا پرداخت مىشود ، يا فقط يك ديه ( ديهء چشم چپ ) واجب است ؟
جواب : علاوه بر ديهء يك چشم ، ديهء شكستن استخوان نيز بايد پرداخته شود .
سؤال 1196 - از بين بردن دو چشم نابينا ديه دارد ، يا ارش ؟ در صورتى كه بايد ديه پرداخت شود ، چه مقدار است ؟
جواب : ديهء آن 13 ديهء كاملهء آن چشم است .
سؤال 1197 - با توجّه به اين كه فقهاى عظيم الشأن ديهء مجموع چهار پلك دو چشم را ديهء كامل ذكر كرده ، و بين پلكهاى بالا و پايين فرق قائلند . به اين صورت كه ثلث ديهء كامل را براى پلكهاى بالا ، و براى پلكهاى پايين نصف ديه كامل قرار دادهاند ، لطفاً بفرماييد :
اوّلًا : با توجّه به امكانات جرّاحى امروزى در چشم پزشكى ، و جرّاحى ترميمى ، مىتوان گفت كه تقريباً هميشه امكان ترميم پلكها وجود دارد . آيا در اين صورت نيز ديهء كامل دارد ، يا نظر اهل خبره در مورد ترميم و عدم ترميم ، در تعيين مقدار ديه مؤثّر است ؟
ثانياً : از نظر ارزش عضوى ، و نحوهء درمان ، بين پلكهاى بالا و پايين اختلاف محسوسى با توجّه به پيشرفت علم پزشكى مشاهده نمىشود . آيا اختلاف ديه منصوص است و بايد اطاعت كنيم ، يا امكان تغيير بر مبناى نظريّهء پزشكى و خبرگان وجود دارد ؟
ثالثاً : در صورتى كه پلكهاى بالا ثلث ديه داشته باشد ، و پلكهاى پايين نصف ديهء كامل ، تكليف باقيمانده چه مىشود ؟
جواب : در صورتى كه از طريق جرّاحى امروز ، كاملًا ترميم شود بايد ارش پرداخت شود . و چنانچه نقصانى باقى بماند ، بايد به نسبت محاسبه شود . در ضمن همان گونه كه نوشتهايد ديهء پلك بالا ثلث ، و پلك پايين نصف ، و باقيمانده ( يك سدس ) ملغى است .
3 - ديهء بينى
سؤال 1198 - با توجّه به مادّهء 442 قانون مجازات اسلامى ، مبنى بر اين كه : « ديهء