سؤال 808 - دخترم بر اساس عواطف لطيف دورهء نوجوانى نذرهايى بر خلاف عرف كرده است ؛ مثلًا نذر كرده كه اگر نمازش حتّى به طور غير عمد قضا شود ، همان روز بدون خوردن سحرى روزه بگيرد ، و در روز چند ركعت نماز مستحبّى بخواند . قرآن را چندين بار ببوسد ، و چند آيه از آن را حتماً بخواند . براى صلوات فرستادن حتماً با حجاب كامل باشد . علاوه بر اين ، وقتى شك مىكند كه آيا براى فلان امر نذر كرده يا نه ؟ براى اين كه در انجام نذرها كوتاهى نكرده باشد ، حتّى نذرهاى مشكوك را هم بجا مىآورد . و اين نذرها به گونهاى افراطى دنبال مىشود كه مُخلّ به زندگى عادى وى شده ، و گاه مورد تمسخر و ريشخند برخى از اطرافيان نيز قرار مىگيرد ، كه براى ادامهء زندگى اجتماعىاش مخاطرهآميز است . از طرفى عدم انجام اين نذرها تأثير منفى بر روحيهاش مىگذارد ، و او را دچار نگرانى عواقب اخروى آن مىكند . با توجّه به توضيحات بالا لطفاً بفرماييد : ايشان تا چه حد ملزم به رعايت اين گونه نذرهاست ؟
جواب : نذرهاى مذكور تا آنجا كه مخلّ به زندگى ، و موجب عسر و حرج ، و باعث تمسخر نگردد معتبر مىباشد ، در غير اين صورت معتبر نيست ؛ ولى نذرهايى مانند نذر روزه بدون خوردن سحرى ، اشكال دارد . همچنين در موارد شك هيچ مسئوليّتى براى عمل به نذر ندارد . البتّه تمام اين احكام در جايى است كه صيغهء نذر به صورت صحيح خوانده شده باشد ، و مايهء آزار پدر نباشد ؛ در غير اين صورت عمل به نذر لازم نيست .
سؤال 809 - لطفاً به سؤالات زير پاسخ دهيد :
الف ) اگر فردى قادر به انجام نذر خود نباشد ، آيا مرتكب معصيت شده است ؟
ب ) عدول از نذر بدون دليل چگونه است ؟
ج ) آيا تأخير در آن جائز است ؟
جواب : در صورتى كه نذر مطلق باشد ، تأخير در آن جايز است . و اگر بدون عذر مخالفت شود ، كفّاره دارد . و كفّارهء آن مانند كفارهء ماه رمضان است .
سؤال 810 - اگر شخصى در شرايط مختلف زندگى ، چه قبل از تكليف و چه پس از
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 306
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٠٦