فصل چهارم : احكام مطهّرات
1 - استحاله
سؤال 43 - مادّهء كلاژين كه در ساختمان استخوان ، زرد پى ، رباط ، پوست و جلد حيوانات قرار دارد ، به خودى خود و در ساختار طبيعىاش داراى پروتئينهاى فراوانى است ، كه تحصيل اين پروتئينها جز با به جوش آوردن آن در آب ممكن نيست . با حرارت مخصوص و قليايى ، يا اسيدى نمودن كلاژين ، و انجام فعل و انفعالات مختلف ، در نهايت اين پروتئينها تبديل به « ژلاتين » كه يك مادّهء بدون طعم ، بو ، رنگ ولى مقوّى است مىشود ، و پس از تركيب اين مادّه با اسانسهاى مختلفِ ميوهاى ، رنگهاى خوراكى ، و شكر به صورت مادّهء خوراكى در آمده ، و در ساخت شكلات ، كاكائو ، شيرينى ، بستنى ، بيسكويت و مانند آن استفاده مىشود .
در اغلب موارد « ژلاتين » از « كلاژين » هاى موجود در ساختمان بدن گاو يا گوسفند ، كه بهترين نوع آن مىباشد ، اخذ مىشود ، ولى ممكن است اين عمل از ساختمان بدن حيوانات حرام گوشت ، يا حيوانات حلال گوشتى كه ذبح شرعى نشده باشند ، نيز انجام پذيرد . با توجّه به استحاله شدن كلاژين و تبديل آن به محصول جديدى به نام ژلاتين ، و اين كه امروزه اين مادّه در اكثر موادّ خوراكى مورد مصرف جهانيان موجود است ، آيا فرقى بين حيوانات حلال گوشت ، يا حرام گوشت ، و ذبح شرعى شده ، يا ذبح شرعى نشده وجود دارد ؟
جواب : اوّلًا : در موارد مشكوك كه نمىدانيد از چه مادّهاى گرفته شده ، حكم حلّيّت و طهارت است ، و جستجو لازم نيست . ثانياً : اگر يقين داشته باشيد از