تكميل ساختمان جز از اين طريق نباشد اشكالى ندارد .
سؤال 1291 - در بعضى از روستاها املاك وقفى از قبيل باغات ، زمين و آب وجود دارد كه اداره اوقاف آنها را به نصف اجاره مىدهد و مال الاجاره را هم به آن قريهاى كه واقف ، وقف مسجد آن كرده ، يا نمىدهد يا قسمتى از آن را مىدهد ، آيا عالم و يا معتمدين مىتوانند اعتراض نمايند ؟
جواب : مال موقوفه را نمىتوان به كمتر از اجرت المثل اجاره داد ، و اگر كار خلافى صورت گرفته وظيفه ديگران امر به معروف و نهى از منكر است .
سؤال 1292 - موقوفه تحت توليت اين جانب داراى تعدادى مغازه و رقبه تجارى است ، آيا گرفتن مبلغى بابت نقل و انتقال سرقفلى و ما به التّفاوت آن در انتقالات بعدى جهت موقوفه طبق قانون عرف ، شرعى است ؟
جواب : اگر در زمان واگذارى موقوفه به افراد ، چنين حقّى در عرف وجود داشته ، حكم شرط ضمن العقد پيدا مىكند و حالا كه مىخواهند سرقفلى را نقل و انتقال دهند موظّف به پرداخت آن هستند ، و اگر در واگذارى موقوفه اصولًا مسأله نقل و انتقال به ديگرى مطرح نبوده ، گرفتن حقّى براى موقوفه به هنگام نقل و انتقال سرقفلى مانعى ندارد .
سؤال 1293 - شش دانگ قريه سوهان طالقان وقف خاصّ اولاد ذكور سادات گرديده است ، در وقفنامه حدود چهارگانه روستاى مذكور مشخّص است ، طبق وقفنامه كوههاى روستا كه جزء آن روستاست ، جزء سامان ( يا مرز ) ذكر شده است ، اكنون عدّهاى مىگويند : « كوهها جزء انفال است و واقف حقّ وقف كردن كوهها را نداشته ، در نتيجه در صحّت وقف ترديد است » ، آيا اين ابهام وقف را باطل مىكند ؟
جواب : آنچه در عرف و عادت محل جزء حريم و نيازهاى آبادى محسوب مىشود ، جزء توابع موقوفه است و زايد بر آن جزء انفال مىباشد و اگر چيزى از انفال را زايد بر آنچه كه گفته شد ، جزء موقوفه قرار داده باشند ، وقف باطل
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 439
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٣٩