سؤال 1252 - در صورتى كه مردى زوجهاش را عمداً به قتل برساند و ورّاث مقتوله منحصر به مادر و يك دختر باشد و با عنايت به عدم امكان قصاص پدر توسط دختر و تقاضاى قصاص قاتل توسّط مادر مقتوله : الف ) با عنايت به لزوم پرداخت نصف ديه توسط متقاضيّه قصاص به قاتل ، آيا نسبت به سهم دختر بايد ديه پرداخت كند يا خير و با توجّه به اين كه قاتل داراى پدر مىباشد كه جدّ صغيره محسوب مىشود ، آيا رعايت غبطه صغير ، و تقاضاى ديه يا عفو به عهده جد مىباشد يا خير ؟
جواب : بايد سهم ديه دختر را بپردازد ظاهراً جدّ صغيره در اين امر ولايت دارد .
ب ) در صورت امتناع و يا عدم توانايى مالى متقاضى قصاص نسبت به پرداخت ديات متعلّقه ، آيا حقّ قصاص ساقط يا تبديل به ديه مىگردد يا اجراى آن به تأخير مىافتد و در صورت اخير ، آيا محكوم از زندان آزاد مىگردد يا خير ؟
جواب : اگر اميدى به توانايى ولىّ دم درآينده نه چندان دور باشد بايد در انتظار آينده بود و محكوم با اخذ وثيقه كافى از زندان آزاد مىشود ولى اگر اميدى نيست ملزم به پرداخت ديه مىشود .
سؤال 1253 - جوانى به هنگام دعوا چاقو كشيده و در شكم جوان 22 سالهاى فرو كرده است ( در حدود 15 الى 6 سانتىمتر ) جوان مجروح را به بيمارستان بردند و به گمان اين كه زخم سطحى است و چيز مهمّى نيست جراحت را باز نكردند و منجر به فوت او شد ، بعداً معلوم شد چاقو به طحال او سرايت كرده و اطبّا كوتاهى كردهاند و اگر باز مىكردند راه نجات وجود داشت . بعضى از قضات آن را جزء قتل عمد دانستهاند و بعضى ترديد دارند . لطفاً حكم آن را بيان فرماييد و نيز حكم اطبّايى كه به گواهى پزشكى قانونى مرتكب قصور در اين مورد شدهاند را بيان فرماييد ؟
جواب : مسأله ظاهراً از قبيل قتل عمد است هر چند جوان قاتل قصد قتل را هم نداشته باشد ؛ زيرا چاقو را در محلى فروبرده است كه احتمال قتل در آن شايع است و كوتاهى پزشكان - حتّى اگر از روى تقصير باشد - مانع از صدق قتل عمد
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 373
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٧٣