نمىشود بيدارت كرد !
4 - علم - گاهى علم مايه غفلت مىشود چنان كه بسيارى از عالمان را مىبينيم كه در پست طبيب و مهندس و غيره به
كار مشغولند ، و چه جنايتهائى از روى غفلت مىكنند ، چه بسيارند « بلعم باعوراها » كه علمشان موجب هلاكتشان شد ، پس مواظب باش علم تو را به زمين نزند .
5 - سرگرميهاى ناسالم - سرگرميهاى ناسالم كه انسان را از خدا دور مىكند ، از عوامل غفلتزا و دورى از خداوند است ، بسيارى از سرگرميهاى امروز كه براى پر كردن وقت جوانان فراهم شده و حتى فرصتى براى توجه به مبدأ حقيقى عالم براى آنها باقى نگذارده ، حتى وقتى براى سر و سامان دادن به زندگىهاى آنها باقى نگذارده و آنها در سرگرمى محض به سر مىبرند و انسانيت آنها زير سؤال رفته است !
6 - سلامت انسان - گاهى سلامتى موجب غفلت و مستى انسان است ، گويا فردى يله و رها و مختار على الاطلاق در اين عالم است و فكر مىكند ، دائماً اين سلامتى و نشاط براى او هست ، در حالى كه اگر در حال انسانهائى كه اين گوهر را از دست دادهاند ، و بر روى تخت بيمارستانها خوابيدهاند ، يا افراد پيرى كه گوشه گوشه جسم آنها دچار بيمارى شده ، نظر كند ، از سلامت بخش عالم وجود ، غفلت نمىكند ، و دائماً در شكر او به سر مىبرد .
7 - دوستان ناباب - از مؤثرترين عوامل غفلت ، نشست و برخاست با دوستان ناباب و اهل غفلت است ، اين معاشرت به جز غفلت ثمرى ندارد ، و اين عمل نخستين گام بدبختى و شقاوت است پس تا زود است حساب خود را از آنها جدا كن كه فردا دير است .
8 - عبادت بدون تفكّر - گاهى عبادت بدون تفكّر و بدون هدف موجب غرور و غفلت شخص است و چه بسا در ذكر است ولى مذكور ( يعنى ذكر شده و خداوند ) را فراموش كرده ، به لفظ بسنده كرده و از معنا غافل است ، اين عبادت جز هسته بى
اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى ) — صفحة 264
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٦٤