حوزه علميه نجف :
حوزه علميه نجف در كنار مرقد امير المؤمنين على عليه السّلام با حدود هزار سال سابقه يكى از حوزههاى اصلى شيعى است . اولين كسى كه گنبدى بر روى قبر امير المؤمنين على عليه السّلام ساخت هارون الرشيد « 1 » بوده ، در دوره فرمانروايى علويان طبرستان و آل بويه نيز بنايى بر مرقد امام ساخته شد . بعد از انتقال شيخ طوسى از بغداد به نجف در سال 448 هجرى حوزه علميه نجف مركز تدريس فقه و ساير علوم اسلامى گرديد .
در سده هفتم و هشتم هجرى كه شهر حله مركز فعاليتهاى علمى فقهاى شيعه بود از رونق علمى حوزه نجف كاسته شد . در دوره مورد گفتگو فقهايى مانند محقق حلى استاد علامه حلى ، يحيى بن سعيد حلى ، علامه حلى و پسرش فخر المحققين و شاگرد فخر المحققين شهيد اول در شهر حله به تدريس و تحقيق پرداختند .
بعد از مدتى حوزه علميه از حله به كربلا منتقل شد ولى پس از چندى مجددا حوزه علميه نجف مركزيت يافت .
در اوايل سده دهم هجرى كه اسماعيل اول صفوى عراق را به تصرف درآورد در عتبات مقدسه آثار مهمى بنا كرد كه از جمله آنها ساختمان حرم كاظميين عليهما السّلام و مسجد پشت حرم است كه به نام مسجد صفويه معروف است . « 2 » اسماعيل اول كه در سال 914 هجرى به زيارت كربلا و نجف رفت دستور داد ضريح مرقد امام حسين عليه السّلام را طلاكارى كنند و دوازده قنديل طلا را وقف كرد .
او در سال 932 هجرى كه براى بار دوم براى زيارت به كربلا رفت ، ضريح
هامش
( 1 ) . مظفر ، محمد حسين ، تاريخ شيعه ، ص 168 .
( 2 ) . همان مرجع ، ص 306 .