براى فرمانبرى اعلام كند . بر اين معنا عقل و نقل گواه و آيات و روايات بسيار است .
در قرآن كريم آمده است :
« وَ تُوبُوا إِلَى اللَّهِ جَمِيعاً أَيُّهَا الْمُؤْمِنُونَ »
« 1 » ؛ اى مؤمنان ، همگى به سوى حق تعالى برگرديد و توبه كنيد .
امام باقر عليه السلام فرمايد : « كسى كه از گناه توبه كند ، به سان كسى است كه اصلًا گناهى نداشته است . » « 2 »
مشارطه : آن است كه انسان پيش از شروع در كار ، با خويشتن شرط و تعهد كند كه از جاده مستقيم شرع خارج نشود . خواستههاى حق تعالى را عمل كند ، بلكه بر خواستههاى خود مقدم دارد و هيچ گاه از طلب رضاى خداوند و آخرتجويى غفلت نورزد .
مراقبه : آن است كه بنده به هنگام عمل ، حق تعالى را در نظر گيرد و خود را در محضر خداوند بيند و كشيك نفس كشد كه مبادا از فرمان و خواستهء مولا ، سر باز زند و راه دگر گيرد و عصيان ورزد و به لهو و لعب پردازد .
يك چشم زدن غافل از آن ماه مباشيد * شايد كه نگاهى كند آگاه نباشيد « 3 »
در كارهايى كه روز انجام دادهايد فكر كرده ، يكى يكى از نظر خواهيد گذرانيد . هر كدام مطابق رضاى خدا انجام يافته شكرى بكنيد . و هر كدام تخلف شده استغفارى بكنيد .
محاسبه : آن است كه از خويشتن حساب كشد كه فكر و فعل خود به چه صرف كرده و اوقات را چگونه به سر آورده است ؟ پس از آنكه به كارى پرداخت و وقتى و فرصتى گذشت آن را ارزيابى مىكند و با محك شريعت آن را مىسنجد تا فايده و ضرر را بفهمد . بر كارهاى پسنديده ، خداى را سپاس گويد كه او را توفيق داده است و
هامش
( 1 ) . نور ، آيه 31
( 2 ) . المحجة البيضاء ، ج 7 ، ص 9
( 3 ) . بحرالمعارف ، ص 67