خود را و بودن آن به اسباب و آلات صورت امور ، روح و نفس را در انسان قرار داده است كه جوارج و قوالب و آلات و اسباب تدبير و ترويج دادن امر روح و نفس او قرار داده است و بدون آنها از براى نفس انسان تدبير و تربيت هيچ امرى و تصرف در آن ممكن نمىباشد و لهذا فرموده است كه
وَ فِي أَنْفُسِكُمْ أَ فَلا تُبْصِرُونَ
« 1 » يعنى در امر نفوس خود نظر و تأمل نمىكنيد و نمىبينيد كه جوارح براى امر نفس آلت و اسباب قرار داده است . بلى ؛
سالها دل طلب جام جم از ما مىكرد * آنچه خود داشت ز بيگانه تمنّا مىكرد
هامش
( 1 ) . ذاريات : 21