1 . دوران امام على عليه السلام تا عصر امام حسن عسكرى عليه السلام .
2 . دورهء امام صادق عليه السلام ،
3 . دورهء امام باقر تا امام كاظم عليهما السلام .
امّا در واقع ، دوران امام باقر و امام صادق عليهما السلام ، با عصر ديگر امامان ، از نظر كثرت وجود اصول و مصنّفات ، قابل مقايسه نيست و از اين جهت ، نظر سوم ، بر ديگر نظريات ، امتياز مىيابد .
گرچه « اصول أربعمئة » ، در گذر ايّام ، از ميان رفتهاند ، امّا از اهمّيت اين اصول به عنوان بخشى از مدارك كتب اربعهء شيعه ، ذرّهاى كاسته نمىشود و به طورى كه از قرائن بر مىآيد ، اين اصول ، به طور مستقيم يا به واسطهء كتب ديگر ، در اختيار مؤلّفان كتب اربعه قرار گرفته است و آنان ، پس از طبقهبندى و تبويب احاديث ، اصول ، كتب و جوامع حديثى شيعه را به وجود آوردهاند .
كتب اربعه ، يعنى چهار كتاب : الكافى ، كتاب من لا يحضره الفقيه ، تهذيب الأحكام و الاستبصار كه به اصول اربعه معروفاند ، در ميان شيعه ، از اهمّيت و اعتبار خاصّى برخوردارند . گرچه در عصر تأليف اين كتب ، شاهد تأليف جوامع حديثى ديگرى ، مانند : المحاسن احمد بن خالد برقى نيز بودهايم ، ولى امتيازات اين كتب ، سبب شده است تا آنها در ميان ديگر كتب شيعه ، از اعتبار و اشتهار بيشترى برخوردار شوند . اين امتيازات را مىتوان در چند چيز ، خلاصه كرد .
امتيازات كتب اربعه
1 . هر يك از اين كتابها ، به اقتضاى نيازهاى معنوى شيعه و دقيقاً براى رفع آن نيازها نوشته شده است .
2 . اين كتب ، از مهمترين منابع فقهى و مدارك احكام بودهاند و از زمان تصنيف به نسخ ضبط ، قرائت و استجازهء آنها ، اهتمام فراوان شده ، و همچنين در متون آنها ،