871 . تماميت ارضى عراق : فرصت ها و چالش ها
حسن بايزيدى
استاد راهنما : مهدى عباسى سرمدى
استاد مشاور : غفور خوينى
دانشكده ادبيات و علوم انسانى ، دانشگاه تربيت معلم تهران ، 1386 ؛ كارشناسى ارشد
چكيده : عراق كشورى مصنوعى و از همان به دو تأسيسش درگير بحران هاى شديد قومى - مذهبى بوده است . به دنبال فروپاشى رژيم بعث مناقشه فزاينده بر سر هويت و تقويت نيروهاى گزير از مركزتماميت ارضى عراق را تهديد مىكند . ضعف هويت ملى ، وجود تمايلات متناقض وشكافهاى قومى - مذهبى ما بين شيعيان ، كردها و اهل سنت ، تثبيت دموكراسى اكثريتى وحكومت متمركزدر عراق را تقريبا غيرممكن ساخته است . در اين ميان فدراليسم كه برايندى ازمنافع بازيگران داخلى و خارجى و راه حل ميانه اى ما بين تجزيه وبازگشت يك سيستم تك ساخت دولتى است ، راهكار مناسبى براى حل مسأله قوميتها در عراق محسوب مىشود . قدرت هاى فرامنطقه اى ( ايالات متحده واتحاديه اروپا ) و منطقه اى ( تركيه ، ايران و اتحاديه عرب ) هر يك بنا به دلايلى حامى حفظ تماميت ارضى عراق اند و يكپارچگى عراق با منافع و امنيت ملى اين كشورها رابطه تنگاتنگى دارد . تجزيه عراق طرح خاورميانه بزرگ را با چالش جدى مواجه ساخته و ضمن بى ثبات ساختن منطقه ، جريان آزاد نفت به غرب را به خطر انداخته و با به قدرت رسيدن اسلامگرايان وايجاد يك موجوديت دينى در جنوب و نفوذ فزايندايران در آن ، منافع استراتژيك امريكا در منطقه را به مخاطره مى اندازد . از طرف ديگر تشكيل يك كشور مستقل كرد ، گفتمان حاكم در دولت تركيه را كه بر اساس انديشه هاى كماليسم است هدف قرار داده و موجب تشديد بحران قومى درآن كشور مىشود . تجزيه عراق همچنين باعث تضعيف هويت عربى وخروج بخش عظيمى از قلمروآن كشور از حوزه امت عرب شده و سياسى شدن هرچه بيشتر اقليت هاى قومى - مذهبى اين اتحاديه ومنطقه را در پى دارد .
872 . تمرد در شعر شاعران نوپرداز عراق ( نازك الملائكه ، بدر شاكر السياب ، عبدالوهاب البياتى و بلند الحيدرى )
على عشرتى فرد
استاد راهنما : محسن پيشوايى علوى
استاد مشاور : احمد نهيرات
دانشگاه كردستان ، 1389 ؛ كارشناسى ارشد
چكيده : تمرد يكى از جلوه هاى بارز شعر نو در عراق محسوب مىشود . اين پديده بيشتر در قرن بيستم و با ظهور پيشگامان عراق ( نازك الملائكه ، بدرشاكر السياب ، عبدالوهاب البياتى و بلد الحيدرى ) پديدار شد . تقليد صرف از ساختار سنتى ، آشنايى با مكتب رمانتيسم و موقعيتهاى سياسى و اجتماعى جامعه عراق باعث شد تا شاعران مذكور به تمرد روى بياورند . آنها اين جلوه ادبى را به سه گونه تمرد ادبى ، سياسى و اجتماعى در شعر خود به تصوير كشيدهاند . تمرد آنها در شكل موجب ظهور « قصيده النثر » شد و در محتواى شعر موجب هوشيارى و بيدارى مردم عراق و ارتقاى بينش اجتماعى طبقات مختلف اجتماعى گرديد . اين شاعران در ايجاد نوآورى متحمل رنجهاى زيادى از قبيل زندان ، تبعيد ، آوارگى و غربت شدند ، لذا ترس ، تنهايى ، غم و اندوه بر بيشتر اشعار آنها سايه افكنده است . اين شاعران توانستهاند كه مضامين و مفاهيم واقع گرايانه را در قالب تمرد بيان كنند و در كالبد شعر مدرن روح تازهاى بدمند . آنان به خاطر اوضاع سياسى نامطلوب از اسطوره و رمز و اسلوب تكرار در اشعار خود استفاده نمودند و توانستند شعر نو را چنان متحول نمايند كه بتواند به بخش مهمى از دغدغههاى روزگار مدرن پاسخ دهد .