روى همين اصل چيزى براى احفاد و فرزندان خود از سهم امام تعيين نكردند و آنها را به خداوند بزرگ سپردند . « 1 » به راستى ، كه پرهيز از مصرف بيت المال در امور شخصى و خانوادگى ، از اين سختتر نمىشود !
بويژه در سالهاى آخر عمر سيد - كه مقارن با دوران مرجعيت عامّ وى در جهان تشيع بود - هرروز از اقطار جهان مبالغ هنگفتى وجوه شرعى ( از خمس و زكات تا پول انجام نماز و روزه براى ميت ) به دست سيد مىرسيد كه او به مثابهء يك گنجور امين ، موظّف بود كه هريك را به اهل آن برساند . اهتمامى كه سيد بابت حفظ اين امانتها از خود نشان مىداد - و حقا در تاريخ ، كمنظير است - گواه ديگرى بر وجدان كارى و اهتمام او به حفظ حقوق مردم است . عبد الحسين ( مجيد ) كفايى ، فرزند محمد رضا كفايى و حفيد آخوند خراسانى ، مىنويسد :
پدرم و عمويم برايم نقل كردند : « وقتى سيد كاظم مرحوم شد متجاوز از شش هزار سال پول صوم و صلوة در منزل او مانده بود كه در . . . گونىهاى مختلف گذاشته بودند .
بعد علما در منزل پدرمان جمع شدند و پولها را آوردند تا آنها را بين مستحقانش قسمت كنند » . پرسيدم « چرا سيد در زمان حيات خود اين كار را نكرد ؟ » گفتند « به كسى اعتماد نداشت و احتياط مىكرد كه مبادا طلبهاى پول صوم و صلوة را بگيرد ولى آن را به جا نياورد » . پرسيدم « از كجا معلوم كه آن همه پول ، پول نماز و روزه بوده ؟ » گفتند « خودش به خط خودش نوشته بود كه فلانكس در فلان روز و ماه و سال فلان قدر پول بابت نماز و يا روزه داده است و دستخطهاى او همراه پولها بود » . « 2 »
آنچه گذشت ، ضمنا پاسخى است به تبليغات « كذب » دشمنان روحانيت ، كه مدّعىاند مراجع بزرگ شيعه ، خود و بستگانشان در ميان پول غلط مىزنند و بيت المال مسلمين را بىحساب و كتاب ، صرف امور شخصى مىكنند ! ( در كتاب « شيخ ابراهيم زنجانى ؛ زمان ، زندگى ، خاطرات » پيرامون اين مطلب توضيح دادهايم و طالبين مىتوانند بدانجا مراجعه كنند ) .
* پرهيز از غفلت و غرور
« مواظبت » بر نفس و « پاسداشت » ساحت آن از غفلت و غرور - چنان كه اهل دل
هامش
( 1 ) . از اظهارات آيت اللّه حاج سيد محمد رضا طباطبايى ( حفيد سيد صاحب عروه ) به نقل از آقا كمال طباطبايى ، نوهء سيد .
( 2 ) . مرگى در نور . . . ، ص 96 .