9 / 12 / 1384 سهشنبه درس شمارهء ( 867 - 858 ) كتاب النكاح / سال هشتم
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
عنوان بحث : اسقاط مهر با دخول قبل از دريافت مهريه توسط زن
بحث اين است كه بر فرض تعيين مهر در عقد ، آيا دخول قبل از پرداخت مهر مسقط مهر است يا نه ؟ شهرت بين متأخرين اين است كه دخول مسقط مهر نيست ، مثل علامه در تحرير و منتهى ، فخر المحققين در ايضاح ، تنقيح مرحوم فاضل مقداد ، صاحب حدائق و ظاهر شهيد اول در لمعه . ولى در مقابل اين شهرت چهار قول مخالف وجود دارد .
[ چهار قول در در مقابل قول مشهور كه دخول مسقط مهر نيست ]
قول اول : نفس دخول مسقط مهر است مطلقاً .
قائل اين قول معلوم نيست ، در تهذيب و استبصار اين قول از بعضى از اصحاب نقل شده . در احتجاج طبرسى حميرى با حضرت ولى عصر ( عج ) مكاتبهاى دارد كه در آنجا اين قول را به بعض الاصحاب منسوب مىكند « 1 » شايد مرحوم شيخ هم كه بعض الاصحاب تعبير كردهاند به ملاحظه اين مكاتبه بوده است . در بين سنىها هم معروف بوده كه اماميه اين مطلب را قائلند كأنه قول مورد اتفاق اماميه مسقط بودن دخول براى مهر بوده كه مرحوم سيد مرتضى در انتصار مىگويد : « توهم علينا » اشتباه كردهاند .
قول دوم : اگر شيئى پرداخت شود و بعد دخول واقع شود ، آنچه دريافت نشده ساقط مىشود ممكن است آن شىء پرداخت شده از غير مهر يا مقدارى از مهر باشد .
قائل اين قول مرحوم صدوق در هدايه و من لا يحضر و مرحوم حلبى در كافى است . در كلام حلبى هست كه مگر اينكه تصريح شود كه بقيه دين باشد .
هامش
( 1 ) متن مكاتبه ذكر خواهد شد .