استفاده كنيم . مگر به تقريبى كه بعداً خواهيم گفت .
ثانياً در مورد پيرمردى كه مباشرت بر او و همچنين براى زن عجوزهاش ضرر دارد معلوم نيست حكم ايلاء هم ثابت باشد .
3 - بررسى روايت حفص ( دليل سوم )
« محمد بن يعقوب عن على بن ابراهيم عن أبيه عن ابن ابى عمير عن حفص بن البخترى عن ابى عبد الله عليه السلام قال : اذا غاصب الرجل امرأة فلم يقربها من غير يمين اربعة اشهر استعدت ( فاستعدت ) عليه ، فامّا أن يفيء و اما ان يطلق ، فان تركها من غير مغاضبة أو يمين فليس بمؤل ) « 1 »
سند روايت :
از اين روايت در كفاية سبزوارى و جواهر به حسنه تعبير شده به جهت « ابراهيم بن هاشم » كه به نظر ما صحيحه است .
دلالت روايت :
محقق سبزوارى در كفايه ، اين روايت را ضمن ادله مسأله آورده است . ولى در استدلال به اين روايت تأمل داشته و فرموده : « و الرواية مختصة بصورة المغاضبة »
صاحب جواهر « ره » نيز پس از نقل روايت مىفرمايد : « و ان كان فيه أنه ظاهر فى الحاق المغاصبة بالايلاء و هو غير ما نحن فيه ، » « 2 » مرحوم آقاى حكيم « ره » نيز اين اشكال را پذيرفتهاند « 3 »
توضيح اشكال : اگر مرد عصبانى بشود و به قصد اضرار به همسرش قسم بخورد كه مدتى بيش از چهار ماه مباشرت با او را ترك كند ، اين مورد مسلم ايلاء است و احكام خاصه آن را دارد ، نسبت به مورد ديگرى بحث است كه آيا ملحق به ايلاء مىشود يا خير ؟ و آن موردى است كه يمينى در كار نيست و فقط به جهت آنكه از
هامش
( 1 ) - وسائل الشيعة 22 / 341 ، كتاب الايلاء و الكفارات ، باب اول حديث دوم
( 2 ) - جواهر الكلام 29 / 116
( 3 ) - مستمسك العروة 14 / 754