« پروانه » در اختيار قرار دادهاند ، از نظر خوانندهء گرامى مىگذرد :
« مرحوم علّامه كبير ، حضرت آيتاللّه آقا ميرزا محمّد مجاهدى تبريزى ، از مدرّسان طراز اوّل و از علماى بنام و نامدار حوزهء علميهء قم بشمار مىرفتند .
پدر ايشان ، مرحوم حجة الاسلام و المسلمين ، مجاهد نستوه و خستگىناپذير ، مرحوم حاج ميرزا على اكبر مجاهد نيز از علماى بزرگ و نامدار تبريز به شمار مىآمدند . به خاطر مجاهدتها و رشادتهايى كه در ارتباط با مبارزه با دودمان قاجار و استقرار نظام مشروطه در تبريز از خود نشان دادند ، باقر خان و ستّار خان از اوامر او اطاعت مىكردند ، و به « مجاهد » معروف گرديد . ايشان بارها در زمان ستمشاهى رضا خان ، به تبعيد و زندان محكوم گرديد ، و چندين بار نيز به همراه مرحوم آيتاللّه سيد ابو الحسن انگجى ، توسّط عمال حكومتى بازداشت شدند . منزل او محل رتق و فتق امور جارى مردم بود . اهالى آذربايجان نسبت به ايشان اعتماد و اعتقاد قلبى خاصّى داشتند .
مرحوم آيتاللّه مجاهدى تبريزى ، علاوه بر مقامات شامخ علمى ، در اخلاق و عرفان عملى و متأدّب بودن به آداب اسلامى ، شاخص بود و هيچگونه ستمى را از هر مقام و مرجعى كه بود ، برنمىتافت ، و اقدامات شجاعانهء او در زمان مرحوم آيتاللّه بروجردى براى استيفاى حقوق اهل علم و طالبان علوم دينى ، زبانزد عامّ و خاصّ است .
در زمان نخستوزيرى دكتر محمّد مصدق كه در قم نسبت به تعدادى از محصّلان علوم دينى بىاحترامى شده و شايع شده بود كه توسّط تودهاىها مورد ضرب و جرح قرار گرفتهاند و اجساد آنان را در خاكفرج قم مدفون كردهاند ، تلگراف بسيار شديداللّحنى به مصدق نوشته و پس از تذكّرات مفصّل ، يادآور شده بودند كه دولت زير پتوى مصدّق مسئول اين خيانت و جنايت است و مصدّق طى نامهاى در پاسخ تلگرام ايشان نوشته بود كه نظرات آن جناب صائب و مورد نظر خواهد بود .
در رابطه با همين حادثه ، به مدّت يك هفته درس و بحث را تعطيل كرده و در
تربت پاكان قم ( فارسي ) — صفحة 1825
مساهمون: عبد الحسين جواهر كلام
ص١٨٢٥