اصفهانى ( متوفى 1344 ه . ق ) و ميرزا على صفا ( متوفى 1299 ه . ق ) است . « 1 »
او خط نستعليق را از ششدانگ تا غبار استادانه مىنوشت . « 2 » و در نوشتن نستعليق جلى شيوههاى مخصوص داشت . « 3 »
در سال 1295 ه . ق كه وزارت تجارت به كامران ميرزا « نايبالسلطنه » ( 1347 - 1272 ه . ق ) - فرزند سوم ناصر الدّين شاه - واگذار شد . نامبرده از كارمندان وزارتخانه مزبور شده و عنوانش چنين بود : « ميرزا محمد حسين كاتب السلطان احكامنويس » و بدينترتيب وارد دستگاه كامران ميرزا گشت . « 4 »
سپس به خراسان آمد و مدتى در دستگاه ديوانى ركن الدوله - حاكم خراسان - كار كرد . به علت بدرفتارى ركن الدوله با او كار ديوانى را رها كرد و در شمار صوفيه در آمد ولى او در اين تغيير حال باز اوقات خود را به تعليم و تربيت نوآموزان خط مصروف داشت . « 5 »
كاتب السلطان عاقبت در سال 1337 ه . ق در مشهد درگذشت و در همينجا به خاك سپرده شد . « 6 » فرزندش كاتب الخاقان از استادان خط مهدى بيانى مىباشد . « 7 »
از آثار هنرى او ترجمه « الف ليلة و ليلة » و نسخههاى ديگر و مرقعات و قطعات موجود در كتابخانه سلطنتى « 8 » و نيز چند قطعه به قلم سهدانگ متوسط و يك مكتوب به قلم نيم دودانگ در مجموعه مهدى بيانى موجود است . « 9 »
محمد جواد هوشيار
هامش
( 1 ) - مهدى بامداد : شرح حال رجال ايران 5 / 237 ؛ مهدى بيانى : احوال و آثار خوشنويسان 1 / 163 .
( 2 ) - مهدى بامداد : پيشين 5 / 237 ؛ مهدى بيانى :
پيشين 1 / 163 .
( 3 ) - على راهجيرى : تذكره خوشنويسان معاصر 1 / 78 - 79 .
( 4 ) - مهدى بامداد : پيشين 5 / 237 .
( 5 ) - على راهجيرى : پيشين 1 / 78 - 79 .
( 6 ) - مهدى بامداد : پيشين 5 / 237 .
( 7 ) - مهدى بيانى : پيشين 1 / 163 .
( 8 ) - عبد الرفيع حقيقت : پيشين 1037 ، فهرست مرقعات كتابخانه سلطنتى شماره 1450 - 1454 - 1456 - 1564 .
( 9 ) - مهدى بيانى : پيشين 1 / 163 .