تخطي إلى المحتوى الرئيسي

زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي ) — صفحة 217

مساهمون:

ص٢١٧
مقاله‌اى در اين مورد نبودند ، در اثر فعاليت دكتر اعلم الدوله ، روزنامه‌هاى « اومانيته » و « لوسوار » اين خبر را چاپ كردند و نتيجه آن شد كه در فرانسه كسى حاضر به خريد اين جواهرات نشد . از آنجا به انگلستان بردند ، در آنجا هم به فروش نرفت . ناچار جواهرات را به ايران برگرداندند 48 . پس از فتح تهران توسط مشروطه‌خواهان ( تير 1288 خ ) هنگامى كه « عضد الملك » قاجار نايب‌السلطنه بود ، دكتر اعلم الدوله از پاريس به تهران آمد و رئيس اولين بلديه ( شهردارى ) قانونى تهران شد . پس از آن با سمت ژنرال كنسولى به سويس رفت و در اين سفر سى نفر از جوانان بختيارى را جهت تحصيل با خود به اروپا برد . اين مأموريت سه سال به طول انجاميد . اعلم الدوله پس از بازگشت به ايران ، در زمان « رضا شاه » مدتى مديركل امور معارف و اوقاف و پس از آن مدّتى هم به سمت معاونت وزارت معارف منصوب شد و شغل ديگرش رياست كل « حفظالصحّه مملكتى » بود . دكتر خليل خان سپس از كارهاى دولتى كناره‌گيرى كرد و در اواخر عمر رياست انجمنى بنام « انجمن معرفة الروح تجربتى ايران » را برعهده گرفت . كار اين انجمن عمدتا بر محور مسايل عالم روح و احضار ارواح دور مىزد . سابقه اين امر به زمانى مىرسد كه دكتر اعلم الدوله در پاريس تحصيل مىكرد . او در پاريس توسط يكى از استادانش بنام « پروفسور لوييس » بسوى افكار و عقايد « علم الروح » كشيده شد و با « هيپنوتيسم » و ساير رشته‌هاى مربوط به « تله پاتى » آشنا شد . وى مجموعا مردى فاضل و آزاده بود . تأليفات ارزشمندى نيز از او بجامانده ، از جمله مىتوان كتاب‌هاى « هزار و يك حكايت » ، « صد و پنجاه مقاله يادگار عصر جديد » 49 ، « خردنامه جاويدان » ، « مقالات گوناگون » و « هفتاد و يك مقالهء معرفة الروح » را نام برد . او زبان فرانسه را نيك مىدانست و به اين زبان مقالات و رسالاتى نوشته از آن جمله كتابى است بنام : «
Jardin Desdeliees
» كه ترجمه‌ايست از بعضى داستانهاى شيرين شعراى پارسى زبان ، خصوصا « نظامى » ، « امير خسرو دهلوى » و « جامى » كه اين اثر چندين بار در پاريس چاپ شده و مورد توجه قرار گرفته است . ترجمه جلد دوم « كنت مونت كريستو » نيز ترجمه اوست از فرانسه به پارسى . دكتر خليل خان ثقفى [ اعلم الدوله ] سرانجام در روز هفتم فروردين‌ماه سال 1323 مطابق با سوم ربيع الثانى 1362 قمرى در تهران وفات يافت و در گورستان امامزاده عبد اللّه