روزگار خود بود . اين عالم جليل القدر در چهارشنبه قبل از ظهر 21 جمادى الاوّل 1357 ق وفات يافته ، در بقعهء تكيهء بروجردى مدفون شد . ميرزا عبد الجواد خطيب در رثاى او شعرى سروده كه مادّه تاريخ آن چنين است :
« خطيب » آه از دل برآورد و گفت : * « بمعراج قرب احد رفت احمد » « 1 »
احمد مستوفى اصفهانى *
عزيز الدّين احمد بن حامد بن محمّد اصفهانى معروف به عزيز الدّين مستوفى ، اديب دانشمند . از دولتمردان متنفّذ دولت سلجوقى بود ، و به همراه ابو القاسم درگزينى ، عليه شمس الملك فرزند خواجه نظام الملك نزد پادشاه سعايت كرد ، و موجبات قتل او را در سال 517 ق فراهم ساخت . وى ابتدا مستوفى سلطان محمود سلجوقى بوده ، و سپس خزانهدار و وزير فرزندان سلطان شد . سلطان ، درگزينى را عزل [ كرد ] ، و انوشيروان كاشانى به وزارت برداشت . درگزينى پس از مدّتى با پرداخت وجهى كلان ، وزارت را از سلطان محمود خريد ، و پس از رسيدن به وزارت ، شاه را به بركنارى و حبس عزيز الدّين وادار ساخت . عزيز الدّين ابتدا در بغداد ، و سپس در قلعهء تكريت محبوس شد ، درگزينى سرانجام فرمان قتل او را گرفت ، و مجاهد الدّين بهروز شحنهء بغداد ، فرمان قتل او را اجراء كرد ، در سال 527 ق عزيز الدّين در قلعهء تكريت كشته شد . وى طبع شعر نيز داشته ، اين رباعى از او است :
امروز دگرباره چنان آمدهاى * گويى ز بهشت جاودان آمدهاى
رخشنده چو ماه آسمان آمدهاى * از خلد مگر در اين زمان آمدهاى « 2 »
هامش
( 1 ) . رجال اصفهان يا تذكرة القبور ، صص 82 - 83 ؛ خلد برين يا تاريخ گويندگان اسلام ، ج 1 ، صص 135 - 138 ؛ دانشمندان و بزرگان اصفهان ، ج 1 ، صص 237 - 238 ؛ نقباء البشر ، ج 1 ، صص 92 - 93 ؛ استادزاده ، صص 25 - 30 ؛ سيرى در تاريخ تخت فولاد ، ص 86 .
( 2 ) . وزارت در عهد سلاطين بزرگ سلجوقى ، ص 269 ؛ لغتنامهء دهخدا ذيل « احمد » ، ص 1148 ؛ مجمع الفصحاء ، ج 2 ، ص 868 ؛ نزهة المجالس ، صص 84 و 258 .