پس نشستن در ارجوجه افضل است ، كه با وجود راحت تحليل رطوبات نيز مىكند و نظر كنند كه و با از كدام اسباب است ، اگر از اسباب سماوى باشد ، واجب است كه در خانههاى غائر مسقف كه مجفوف به جدران طوال باشد ساكن شوند و هواى آنجا را اصلاح دهند به نوعى كه قريب گفته شود و هواى خارج را آمدن ندهند .
و اگر از اسباب ارضى باشد لازم است كه به خانههاى بلند ساكن شوند و به صحرا بگذرانند تا از هبوب رياح فساد متصاعده از آن ارض متمكن نتواند ماند در آنجا .
اما اگر از هر دو سبب افتد ، خانه از صحرا بهتر است ، بهر آن كه هواى محصور را اصلاح كردن آسان است .
و هر چون كه باشد عمدهء تدابير در اين مهلكه آن است كه وسواس نكنند و توكلا على اللّه مسرور و بىغم باشند و مع ذلك از تدابير مذكوره هيچ چيز فرو نگذارند ، كه امر از شارع چنين صادر شده .
و اصلاح مسكن در اين هنگام چنان كنند كه خانهاى اختيار نمايند كه در آنجا آب و فواره باشد و مانند آن هيچ نباشد ، بهر آن كه بيشتر فساد هوا از كثرت رطوبات است و سركه كه انگزه در آن آميخته باشند در سطح خانه و بر جدران اكثر بپاشند چيزهايى كه تبخّر وى مصلح عفونات اهويه است ، چون سعد و كندر و آس و ورد و صندل پيوسته بسوزند به نوعى كه دخان آن ايذا ندهد دماغ را .
و كذا استشمام روائح مطيبه نافعترين اشيا است در و با ، خاصه كه مراعات مضادهء مزاج نيز كرده شود ، يعنى حار مزاج را طيوبات بارده چون كافور و صندل بويانند و مبرودين را ، يعنى بارد مزاج را طيوبات حاره چون عود و عنبر و مانند آن .
و بدانند كه استعمال سركه اكلا و شمّا و رشحا فى البيت نفع كلى دارد و در عدم تضرّر به هواى فاسد و اصلاح هواى متعفّن و شربت گاوى و مفرِّحات ياقوتى كه دل را قوت دهد اكثر بايد خورد و گرد غم و همّ نبايد گشت و آب سرد جرعه جرعه همى نوشند به شرط احتياج .
و اگر فساد از اسباب ارضى باشد آب را نيز به امتزاج گل ارمنى با طبخ خفيف اصلاح داده بايد نوشيد و اگر سركه قليلى آميزند چنانچه تغيّر فاحش در مزه نيارد و نوشيده شود نيكوتر باشد ، لهذا شيخ گفته است : استعمال الخلّ في الوباء أمان من آفاته .
و نافعترين اشيا در و با استعمال روغن گاو است به وفور ، چه در طعام و چه در تدهين بدن .
چون تدبير مذكور در مبحث جزئيه به تفصيل گفته مىشود در اينجا كه كليات است به همين بسند نمودم .
و تلاوت سورهء تغابن در ايام و با خاصيّت عظيم دارد در رفع وسواس و دفع ضرر آن .
الفصل السادس في تدبير الحبلى و المرضعة و الأطفال
فصل ششم از مقالهء پنجم ثابت است در تدبير حامله و شيرده و كودكان خرد .
أما الحبلى فيجب أن تحترز عن الفصد و الحجامة و الإسهال و القي إلا عند مساس الحاجة اما حامله را واجب است كه احتراز كند از فصد و حجامت و اسهال و قى ، مگر نزد حصول حاجت كه به مقتضاى الضرورات تبيح المحظورات استعمال امور منهيه در اين وقت رخصت است .
و وجه منع از اين اشيا در حمل