فروگزارى نمى كرد . وى كه پس از مأمون به حكومت رسيده بود در آغاز كار با پسر مأمون
( عباس ) به منازعه و جدال پرداخت و پس از سركوبى و تسليم او ، تركها را بر سر كار آورد
و انقلابها و نهضتهاى شعوبى و ملىگرايى مازيار وافشين در دوران خلافت او رخ داد و
شهر سامراء از بناهاى دوران اوست .
مدت حكومتش 8 سال و 8 ماه ادامه داشت تا در سال 227 در 46 سالگى به دست تركها
به قتل رسيد . از اديبانى كه بيشتر با او سر و كار و معاشرت داشتند مىتوان " على بن
جنيد اسكافى " را نام برد و از دانشمندان فقه كه از او تازيانه خورده اند مىتوان " احمد بن
حنبل " را نام برد . وى 37 تازيانه خورد تا به مخلوق بودن قرآن كه يكى از مسائل مشغول
كنندهء اذهان مردم آن روز بود ، اقرار كند . امام جواد ( عليه السلام ) پدر بزرگوار امام هادى ( عليه السلام ) در
حكومت او به سال 219 با سم ام الفضل دختر مأمون به شهادت رسيد .
2 . الواثق :
او كه پس از پدرش معتصم ، در سال 227 به سرير حكومت نشست ، مدت 5 سال و 9 ماه
و 13 روز در سر كار بود . در زندگى ، جز به عيش و خوشگذرانى و لذت طلبى ، به چيز
ديگرى فكر نمى كرد ، در ميان خلفاى عباسى ، به پرخورى و شكمبارگى معروف بود .
طبق عادت خلفاى عباسى ، عده اى از حكماء و اطباء و ادباء را در مجلس خود گرد
مىآورد و مباحثى را در حضور او مطرح مىكردند ، دانشمندان به گفتگو و رايزنى
مىپرداختند . از اطباى هم جليس او مىتوان : ابن بختيشوع ، ابن ماسويه ، ميخائيل
مسيحى را نام برد .
نيابت خلافت
" واثق " در امر حكومت و ادارهء كشور ، بسيار ضعيف و ناتوان بود ، تدبير و ادارهء امور را به
عهدهء احمد بن داود ، قاضى القضاة كشور ، و محمد بن عبدا لملك زيات وزير و منشى
مخصوص خود ، محول ساخته بود . او در سال 232 در اثر افراط در امر شهوت و عياشى با