كه ابواب اجتهاد در آن مفتوح است از گستردگى خاصى برخوردار مى باشد كه مىتواند
پاسخگوى مسائل مستحدثه و نيازهاى حاد اجتماعى امروز و فردا باشد . از اينرو توجه به
سيرهء آنان نه در حد توجه به بيوگرافى يك شخصيت علمى و اجتماعى است بلكه به
عنوان يك وظيفه الهى و اعتقادى و مكتبى و حقوقى است .
5 . درس مقاومت و پايدارى :
پيشوايان عاليقدر جهان اسلام ، در راه تثبيت اصول و اجراى احكام خدا شكنجههاى
پى در پى ، ناملايمات و احيانا زندانهاى متوالى و گوناگون ستمگران و حكام جائر را با
شديدترين صورت ، تحمل كرده اند بى آنكه زبان به عجز و تمنا بگشايند يا تن به ذلت و
خوارى در دهند ، و زندگى آنان مىتواند درس مقاومت و آزادگى را به ما بياموزد و اعلام
دارد كه انسانها در مسير حيات خويش ، بايد زندگى آزاد و پر شرفى را برگزينند و تحت
ذلت و زبونى قرار نگيرند و در راه آزادى از حبس ، زجر ، قتل ، و شكنجه هراس به خود راه
ندهند چون آنان نمونههاى عينى و مجسمههاى عملى اين اعتقاد و آرمان بوده اند
و هستند .
6 . نهضتهاى علمى و آموزشى :
پيشوايان معصوم ( عليه السلام ) علاوه بر منزلت معنوى و الهى ، راهنمايان علم و فضيلت
و روشنگران نهضت علمى و فكرى جهان اسلام در قرون و اعصار مى باشند : على ( عليه السلام )
مى فرمايد : " سلوني قبل ان تفقدوني واني بطرق السماء أعلم من طرق الأرض " ( 1 ) ( هرچه
مى خواهيد از من بپرسيد پيش از آنكه مرا از دست بدهيد كه من راههاى آسمانى را بهتر
از راههاى زمينى مى دانم ) . در جاى ديگر مى فرمايد : " نحن شجرة النبوة ، ومحط الرسالة
و مختلف الملائكة ، و معادن العلم و ينابيع الحكمة " ما درخت نبوت و فرودگاه رسالت ،
مركز رفت و آمد فرشتگان ، و چشمهسارهاى حكمت هستيم ( 2 ) يا آنكه امام باقر ( عليه السلام ) به دو
تن از معاصرين خود به نامهاى كهيل و حكم بن عتيبه ، مى فرمايد : " شرقا أو غربا فلا
تجدون علما صحيحا الا من عندنا أهل البيت " ( عليه السلام ) ، اگر به مشرق برويد يا به مغرب و
هامش
1 . نهج البلاغه خطبه 187 .
2 . اصول كافى ، ج 1 ، ص 399 ، حديث 1040 ، نهج البلاغه ، خطبه 107 .