[ ( ترجمه ) ]
باب اول در ظهور مراتب مكنونات قلب
حضرت صادق ( ع ) فرمود : مكنونات قلب اهل عرفان روى سه اساس قرار مىگيرد : روى خوف و رجاء و محبت .
اما خوف : پس آن اثر و فرع علم است .
و اما رجاء : پس آن فرع و نتيجهء حصول يقين است .
و اما محبت : پس آن در اثر معرفت حاصل مىشود .
و علامت خوف : فرار و پرهيز كردن است .
و علامت رجاء : طلب و درخواستن است .
و علامت محبت : اختيار كردن و برگزيدن محبوب است به چيزهاى ديگر .
به عبارت روشنتر ، هر گاه علم در سينهء كسى حاصل شد و از عظمت و مقام طرف اطلاع پيدا كرد ، قهرا از او خائف خواهد شد ، و چون خوف در دل او برقرار شد ، از خلاف و غضب او فرار خواهد كرد ، و چون از خلاف و عصيان پرهيز و خوددارى كرد ، از خطر و ضرر نجات خواهد يافت ، و هر گاه نور يقين در قلب انسان تابيد فضيلت و صفات جود و كرم و لطف طرف را مشاهده خواهد كرد ، و چون توانست از فضائل و صفات برجستهء طرف اطلاع پيدا كند ، البته به لطف و فضل او اميدوار خواهد بود ، و چون حقيقت و حلاوت اميدوارى را در خود يافت قهرا به مقام جستجو و طلب خواهد آمد ، و هر كه در صدد طلب شد و در اين مرحله توفيق يافت ، مطلوب و مقصود خود را به دست خواهد آورد .
دست از طلب ندارم تا كام من برآيد ، يا جان رسد به جانان يا خود ز تن برآيد