تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التاريخ القويم لمكة وبيت الله الكريم ( كعبه و مسجد الحرام در گذر تاريخ ) ( فارسى ) — صفحة 74

مساهمون:

ص٧٤
دارد كه به هنگام بسته شدن ، تمامى منافذ اين دهانه را مىبندد و از ورود آب باران به درون كعبه جلوگيرى مىكند . پيش از رسيدن به انتهاى اين پلكان ، در ارتفاعى به قامت انسان ، دو دهانهء كوچك ؛ يكى در مقابل شخص بالا رونده و ديگرى در سمت چپ آن قرار گرفته كه اين دهانه‌ها داراى درِ كوچكى از چوب هستند . اين دو در به سوى سقف داخلى كعبه راه مىيابند . همانطور كه پيشتر اشاره شد ، اين پلكان در ركن شامى ؛ يعنى در ضلع جنوبى خانهء كعبه قرار گرفته است و از درون كعبه جز به صورت يك بر آمدگى ، چيز ديگرى ديده نمىشود و پله‌ها در داخل ساختمان قرار گرفته است . اين در داراى قفل خاصى است كه باز و بسته مىشود . براى پله‌ها هيچ‌گونه پنجره و نور و چراغى قرار داده نشده است ، بنابراين بسيار تاريك است و شخص بالا رونده نياز به چراغ و روشنايى و هدايت دارد . بر روى در اين پلكان كه به « باب التوبه » نامبردار است ، پردهء اطلس زيبايى مزيّن با نقش و نگار و نوشته‌هايى با نخهاى طلا و نقره آويخته‌اند . اين پلكان بر چهار ديوار ساخته شده است ؛ دو ديوار آن ديوار اصلى كعبه هستند يعنى ديوار پيشين كعبه ( كه در آن در كعبه قرار دارد ) و ديوار حجر اسماعيل عليه السلام . در درون كعبه دو ديوار ديگر براى پلكان ساخته شده است كه اين دو ديوار از زمين تا بالاى سطح بام كعبه ادامه دارد . عرض ديوار اوّل از اين دو ديوار ، كه « باب التوبه » بر آن قرار دارد ، 225 سانتيمتر و عرض ديوار دوم متصل به آن 150 سانتيمتر است . اين اندازه‌گيرى به هنگام تشرف اينجانب به درون كعبهء مشرفه ، در پگاه روز جمعه بيست و نهم ماه جمادى الأول سال 1377 هجرى صورت گرفت . « 1 »
هامش
( 1 ) - گفتنى است كه پلكان مزبور با ويژگيهاى مزبور ، تا سال 1417 هجرى بر قرار بود و پس از آن ضمن تعميرات و تغييراتى ظاهرى در ساختمان كعبه ، تغييراتى نيز در پلكان ياد شده به وجود آمد . گزارشى از خبرنگار مجلهء « المسلمون » در شمارهء 622 سال دوازدهم ، مورخ 24 شعبان 1417 هجرى در مجلهء فوق انتشار يافته كه اين خبرنگار پس از پايان تغييرات ساختمان داخل كعبه ، به درون آن رفته و از پلكان به بالاى بام كعبه راه يافته و مشاهدات خود را چنين ثبت كرده است : « در زاويهء شمال شرقى ديوار كعبه ، درِ طلايى ديگرى قرار دارد كه چشمان هر بيننده‌اى را به خود خيره مىكند . اين در كه كوچكتر از درِ اصلى كعبه است ، با صفحه‌هايى از طلاى خالص ، كه در ميان آن نقاطى را با نقره كنده‌كارى كرده‌اند ، پوشيده و به « باب التوبه » مشهور است . برميانهء آن ، قفلى طلايى به سبك كهن قرار گرفته است . اين در در برابر پلكانى كه به بام كعبه ختم مىشود ، قرار دارد . به گفتهء يكى از مهندسان ناظر بر عمليات ترميم كعبه ، ارتفاع خانهء خدا ، از درون كعبه از كف تا بام ، برابر با 65 / 13 متر است . اين پلكان كه در ترميم اخير ، به طور كامل و كلّى بازسازى شده ؛ پلكانى از شيشهء ضخيم و شفاف به رنگ آبى آسمانى است كه در نگاه نخست ، كريستال به نظر مىآيد . عرض هر پله حدود پنجاه سانتيمتر و ارتفاع آن بيست و پنج سانتيمتر مىباشد . بر هر يك از پله‌ها ، برجستگى ملايمى قرار داده شده كه مانع از لغزندگى مىشود . در دو سوى پلكان نرده‌اى به صورت دستگيره از جنس همان شيشه به ارتفاع يك متر از پله‌ها ساخته‌اند . ساختمان پلكان مارپيچى و همانند پلكان گلدسته‌ها و مناره‌هاى مساجد است . در پايان پلكان دريچه‌اى است كه به وسيلهء مرمر سفيد رنگ پوشيده شده و با گرداندن دستگيرهء آن به سوى بيرون ، دهانهء بام كعبه باز مىشود . در اين دريچه ، در بازكن الكتريكى نيز نصب شده است كه با فشار دگمه‌اى ، به طور خودكار در كنار مىرود و راه به سوى بام كعبه باز مىشود . « مترجم »