[ ض ]
141 . ضباعة بنت زبير
ضباعة دختر زبير بن عبد المطلب بن هاشم عموى رسول خدا صلّى اللّه عليه واله ومادرش عاتكة دختر أبى وهب بن عمرو بن عائذ مخزومى است . رسول الله صلّى اللّه عليه واله أو را به ازدواج مقداد بن اسود 131 درآورد . « 1 » ضباعة خواهر أم حكيم است وعبد الله وكريمه فرزندانش هستند . زبير بن بكار گويد : نسل زبير بن عبد المطلب فقط از ضباعه وخواهرش أم حكيم بوده است . « 2 »
فضايل : ضباعة از اولين بانوان مهاجر اسلام است وسيزده حديث از رسول خدا صلّى اللّه عليه واله روايت كرده است . علامه مامقانى درباره شوهرش مقداد مىنويسد : أنواع فضايل در أو جمع بود وداراى جميع مناقب از جمله سبقت در ايمان ، هجرت ، ثبات ، استقامت ، شرف ونجابت ومنزلتي بالا بود .
دوبار هجرت كرد ودر همه جنگها جز فتح مكة وحنين شركت داشت . مقداد از أصحاب پيغمبر صلّى اللّه عليه واله وعلى مرتضى عليه السّلام بود . در دل أو هيچ شكى داخل نشد واز شيعيان خاص أمير المؤمنين عليه السّلام بود . فضايل وصفات وى در كتب رجال وحديث فراوان است . جلالت قدر ومنزلت وبلندى مرتبه ومقام ودرجه ايمانش مشهورتر از آن است كه نيازى به بيان داشته باشد .
شيخ طوسي ، مقداد را از أصحاب أمير المؤمنين عليه السّلام ودومين نفر از أركان چهارگانه « 3 » معرفى كرده است . « 4 »
سخنان بزرگان : ابن عبد البر ، ابن أثير وابن حجر وى را از صحابيات شمردهاند . « 5 »
از چه كسى روايت كرده است : رسول الله صلّى اللّه عليه واله ، ومقداد بن أسود ( شوهرش ) .
چه كسى از وى روايت كرده است : كريمة بنت مقداد ( دخترش ) ، ابن عباس ، عائشة ، ابن مسيب ، عروة بن زبير ، اعرج وديگران .
هامش
( 1 ) . أعلام النساء : 2 ، 354 .
( 2 ) . تهذيب التهذيب : 12 ، 432 .
( 3 ) . أركان چهارگانه ، چهار تن أصحاب خاص أمير المؤمنين عليه السلام كه در همه مراحل همراه وحامى آن حضرت بودند وعبارتند از : أبو ذر ، سلمان ، عمار ومقداد .
( 4 ) . تنقيح المقال ؛ رجال طوسي : 57 .
( 5 ) . الاستيعاب : 4 ، 1874 ؛ أسد الغابة : 5 ، 495 ؛ اصابه : 4 ، 342 ؛ تهذيب التهذيب : 12 ، 432 .