شيخ احمد احسابى وقاموس المحيط ، نهج البلاغة ودواوين شعري از مولوى ، عبد الرحمن جامى ، حافظ ، ابن فارض ، فريد الدين عطار ، فردوسى .
ما كلمه به كلمه شرح منظومه را با منابع يادشده مطابقت دادهايم وحاصل اين تطبيق را تماما در پاورقىها آوردهايم . بطور كلى بايد گفت كه منظومه خلاصه اين آثار است . مؤلف خود ، در چندين جاى حواشي أسفار « 132 » به فقدان كتب مختلف اذعان داشته است . أصولا نبوغ وخلّاقيت مولف بر تحقيقاتش برترى دارد . جاى بسى شگفتى است كه وى باآنكه مدّت حدود بيست سال در دو شهر أصفهان ومشهد زيسته ولى ظاهرا از كتابخانههاى مهم آندو استفادهاى ننموده است !
آثار ديگر حكيم ، مانند أسماء الحسنى وغير آنكه پس از شرح منظومه نگارش يافته ، از حيث منابع وتحقيق به مراتب غنىتر است . در اين تأليفات از آثار عرفا وحكماى بسيارى همانند قاضى سعيد قمى « 133 » ، أبو سعيد أبى الخير « 134 » ، خواجة عبد اللّه انصارى « 135 » وشيخ بهائى « 136 » وتفاسيرى مانند : مجمع البيان « 137 » ، كشاف « 138 » ، فخر رازي « 139 » ، بيضاوى « 140 » ، صافي « 141 » ومنابع فراوان روائي نام مىبرد كه در شرح منظومه اثر ونامى از آنها ديده نمىشود .
در شرح منظومه وآثار ديگر سبزوارى ، هيچگونه اشارهاى به آراء حكماى جديد اروپا نشده است ، در حاليكه برخى معاصران وى مانند حكيم آقا على مدرس زنوزى ، در آثار خود مانند كتاب « بدايع الحكم » « 142 » به طرح ونقد آراء فلاسفه غرب همچون دكارت وكانت ولايپنتيس وغيره پرداخته است .
ضعف تحقيقاتى مؤلف با در اختيار داشتن كتابي همچون « شوارق الالهام » لاهيجى تا حدود زيادى جبران شده است . همانطوركه قبلا اشاره نموديم وى اين كتاب را نزد ملا إسماعيل درب
شرح
( 132 ) - در حاشية بر أسفار ، ج 6 ، ص 206 ، مىگويد كه « تعليقات » ابن سينا را ندارد ودر صفحه 66 همين جلد به فقدان آثار دوانى وسيد صدر شيرازي اشاره مىكند ودر حاشية أسفار ، ج 1 ، ص 99 ، به اينكه « رساله مباحثات » ابن سينا را ندارد اذعان مىنمايد .
( 133 ) - شرح أسماء الحسنى ، حاج ملا هادي سبزوارى ، ص 70 ، طبع ناصري .
( 134 ) - منبع پيشين ، ص 32 .
( 135 ) - منبع پيشين ، ص 30 و 132 .
( 136 ) - منبع پيشين ، ص 108 .
( 137 ) - منبع پيشين ، ص 33 .
( 138 ) - منبع پيشين ، ص 5 .
( 139 و 140 ) - همان منبع ، ص ، 47
( 141 ) - همان منبع ، ص 12 و 47 .
( 142 ) - بدايع الحكم ، حكيم آقا على مدرس زنوزى ، ص 276 ، طبع ناصري .