1507 . الرُّستاقُ وَالجَهلُ
الكتاب :
الْأَعْرابُ أَشَدُّ كُفْراً وَنِفاقاً وَأَجْدَرُ أَلَّا يَعْلَمُوا حُدُودَ ما أَنْزَلَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ * وَمِنَ الْأَعْرابِ مَنْ يَتَّخِذُ ما يُنْفِقُ مَغْرَماً وَيَتَرَبَّصُ بِكُمُ الدَّوائِرَ عَلَيْهِمْ دائِرَةُ السَّوْءِ وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ
. « 1 »
الحديث :
7448 . رسولُ اللَّهِ صلى الله عليه وآله : يا عَلِيُّ ، لا تَسكُنِ الرُّسْتاقَ ، فإنَّ شُيُوخَهُم جَهَلَةٌ ، وشُبّانَهُم عَرَمَةٌ ، ونِسوانَهُم كَشَفَةٌ ، والعالِمُ بَينَهُم كالجِيفَةِ بينَ الكِلابِ . « 2 »
7449 . عنه صلى الله عليه وآله : مَن لَم يَتَوَرَّعْ في دِينِ اللَّهِ ابْتَلاهُ اللَّهُ بثلاثِ خِصالٍ : إمّا أن يُمِيتَهُ شابّاً ، أو يُوقِعَهُ في خِدمَةِ السلطانِ ، أو يُسْكِنَهُ في الرَّساتِيقِ . « 3 »
7450 . عنه صلى الله عليه وآله : سِتّةٌ يَدخُلُونَ النارَ قبلَ الحِسابِ بسِتّةٍ . . . وأهلُ الرَّساتِيقِ بِالجَهالَةِ . « 4 »
شرح
1507 . روستا وناداني
قرآن : « باديه نشينان عرب ، در كفر ونفاق [ از ديگران ] سختتر ، وبه اينكه حدود وآنچه را كه خدا بر فرستادهاش نازل كرده ندانند ، سزاوارترند ، وخدا داناى حكيم است وبرخى از آن باديه نشينان كساني هستند كه آنچه را [ در راه خدا ] هزينه مىكنند ، خسارتي [ براي خود ] مىدانند ، وبراي شما پيشامدهاى بد انتظار مىبرند . پيشامد بد براي آنان خواهد بود ، وخدا شنواى داناست » . حديث : 7448 . پيامبر خدا صلى الله عليه وآله : اى على ! در روستا سكونت مكن ؛ زيرا كه پيران روستا نادانند وجوانانش شرور وزنانش بىپرده وحجاب وعالِم در ميان آنها چونان لاشهء مردارى است در ميان سگان . 7449 . پيامبر خدا صلى الله عليه وآله : هركه در دين خدا ورع وپارسايى نداشته باشد ، خداوند أو را به سه چيز گرفتار سازد : يا جوانمرگش كند ، يا به خدمتگزارى سلطان در آوردش ، يا در روستاها ساكنش گرداند . 7450 . پيامبر خدا صلى الله عليه وآله : شش گروهند كه به سبب شش خصلت ، بىحساب به دوزخ روند : . . . وروستاييان به سبب جهل وناداني .هامش
( 1 ) . التوبة : 97 و 98 .
( 2 ) . جامع الأخبار : 391 / 1091 .
( 3 ) . جامع الأخبار : 391 / 1092 .
( 4 ) . جامع الأخبار : 392 / 1093 .