است :
1 - قبله عبارت از خود كعبه است براي افرادى كه آن را مشاهده مىكنند ويا در حكم مشاهده هستند وجهت كعبه است براي كساني كه از آن فاصله دارند .
اين نظر با موازين علمي كاملا موافق است وحق سخن همين است زيرا براي فاصلههاى دور ، عين كعبه قبله بودن بسيار مشكل بلكه محال مىنمايد گرچه قبله عين كعبه است مطلقا چه دور وچه نزديك .
2 - قبله عبارت از خود كعبه است براي مسجد الحرام ، ومسجد الحرام قبله است براي أهل حرم ، وحرم قبله است براي همهء دنيا .
اين قول را شيخ طوسي در دو كتاب خلاف ومبسوط ، صدوق در من لا يحضره الفقيه ، محقق أول در شرايع ، همچنين مفيد ، سلار ، ابن براج وابن حمزة اين قول را پذيرفته ، وشهيد أول در ذكرى وشهيد ثاني در روضه ومسالك آن را به أكثر أصحاب نسبت دادهاند .
اين گروه به چند دليل تمسك جستهاند :
أول : اجماع
دوم : به روايت بشير بن حفص ، « قال سمعت جعفر بن محمد عليه السّلام يقول :
البيت قبلة لأهل المسجد ، والمسجد قبلة لأهل الحرم والحرم قبلة للناس جميعا »
وبه روايت ديگر از عبد الله بن عبد الرحمن : « قال : قال رسول الله صلّى اللّه عليه وآله وسلم الكعبة قبلة لأهل المسجد قبلة لأهل الحرام والحرام قبلة لأهل الآفاق » .
ولى اين قول از چند جهت مورد خدشه ومناقشه قرار گرفته است از
هيئت ونجوم اسلامى ( فارسي ) — صفحة 336
مساهمون: على زمانى قمشه اى
ص٣٣٦