واين حقير را وجهي چند به خاطر قاصر رسيده كه در كتاب « بحار الأنوار » ذكر كردهام « 1 » ، ويك وجهش را در اين رساله ايراد مىنمايم .
اوّل بايد دانست كه حساب أبجد « 2 » چنانچه در كتب معتبرهء حساب معلوم مىشود به چند « 3 » وجه در زمان سابق مقرّر بوده ، وبناى اين حديث بر حساب أبجد أهل مغرب است كه سابقا در ميان عرب شايع بوده است وأبجد ايشان چنين است : ( صعفض ، قرست ، ثخذ ، ظغش ) ؛ يعنى صاد را شصت مىگيرند وضاد را نود مىگيرند وسين را سيصد مىگيرند وظاء را هشتصد مىگيرند وغين را نهصد وشين را هزار ودر باقي حروف با مشهور موافقند .
پس بدان كه اوّل تاريخ ولادت حضرت رسالت پناهى صلّى اللّه عليه وآله را از جميع فواتح بيرون آوردند « 4 » ، به آنكه مكرّرها را بياندازى ؛ [ يعنى ] « 5 »
« ألم »
و
« الر »
و
« حم »
« 6 » وغير اينها كه مكرّر واقع شده است يكى را حساب كنى وحروف مبسوطه را با زبر وبيّنات حساب كنى ، مثل آنكه الف را سه حرف بگيرى ولام را سه حرف وهمچنين .
[ پس الف لام ميم ] ، « 7 » الف لام ميم صاد ، الف لام را ، الف لام ميم را ، كاف ها يا عين صاد ، طاها ، طاسين ، [ يا سين ] ، صاد ، حا ميم ، حا ميم عين سين قاف ، قاف ، نون ، حرفهاى ايشان را كه مىشمارى صد وسه مىشود .
واز خلق حضرت آدم عليه السّلام تا ولادت شريف حضرت سيّد البشر
هامش
( 1 ) . بحار الأنوار 52 / 106 ح 18 .
( 2 ) . أبجد ، ترتيب وتركيب قديم حروف ألفبائي عربى است كه از اين حروف هشت كلمهء مصنوعى ساختهاند كه به اين شكل تلفظ مىشود : ( أبجد ، هوز ، حطى ، كلمن ، سعفص ، قرشت ، ثخذ ، ضظغ ) ، براي هريك از اين حروف عددي معيّن كردهاند كه از همزه تا ياء از يك تا 10 مىباشد ، واز كاف تا ص دهتا دهتا مىشمارند واز ق تا آخر صدتا صدتا مىشمارند .
( 3 ) . در نسخه ( م ) و ( ع ) : چندين .
( 4 ) . در نسخه ( م ) و ( ع ) : آورند .
( 5 ) . زيادة از نسخه ( م ) و ( ع ) .
( 6 ) . غافر : 1 .
( 7 ) . زيادة از نسخه ( م ) و ( ع ) .