تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى ) — صفحة 972

مساهمون:

ص٩٧٢
نامهاى خداوند متعال ؛ - « واسِعُ الصّدر » : خوش خلق ، متين ، با گذشت .
واسَقَ - مُوَاسَقَةً [ وسق ] ه - با او برابر و همانند شد .
الواسِل - آنكه بدرگاه خدا روى آورد ؛ « شيءٌ واسِلٌ » : واجب .
الواسِلَة - ج وَسِيل و وَسَائِل و وُسُل : وسيله ، ابزار .
واسَمَ - مُوَاسَمَةً [ وسم ] ه : در زيبائى بر او فزونى داشت .
الوَاشِج - فا ، درهم پيچيده .
الواشِجَة - مؤنث ( الْوَاشِج ) است .
واشَكَ - مُوَاشَكَةً [ و شك ] : در راه رفتن خود شتاب كرد .
الواشِل - فا ، ، - مِن الجبَال : كوهى كه همواره از آن آب بيرون آيد .
الواشِي - ج واشُون و وُشَاة [ وشي ] : فا ، سخن چين ، بافنده ، آنكه فرزند يا ستور بسيار داشته باشد .
واصَى - مُوَاصَاةً [ وصي ] البلدُ البلدَ : دو شهرستان به يكديگر پيوسته شدند .
واصَبَ - مُوَاصَبَةً و وِصَاباً [ وصب ] على الأَمرِ : بر آن كار ثبات داشت و پشت كار بخرج داد .
الواصِب - فا ، دائم و هميشه .
واصَفَ - مُوَاصَفَةً [ وصف ] ه : به او چيزى را نديده تعريف كرد و فروخت .
واصَلَ - وِصَالًا و مُوَاصَلَةً [ وصل ] الشيءَ و في الشيءِ : بر آن چيز مواظبت نمود و آن را ادامه داد ، - ه : با او تماس و رابطه داشت .
واضَأَ - مُوَاضأَةً [ وضأ ] ه : در زيبائى و پاكيزكى بر او برترى يافت .
الواضِئ - ج وَضَأَة [ وضأ ] : زيبا و پاكيزه .
الواضِح - فا ، آشكار و روشن ، - مِن الإِبل : شتر سفيد ؛ « الأَمْرُ او الكَلامُ الوَاضِح » : كار يا گفتار نغز و روشن ؛ - « من الواضح انَّ » : روشن و هويداست كه ؛ - « وَاضِحُ الحَسَبِ » : پاكنژاد .
الواضِحَة - ج وَاضِحَات و أَوَاضِح : مؤنث ( الوَاضِح ) است ، دندانهائى كه موقع خنديدن باز و نمايان شوند .
واضَعَ - وِضَاعاً و مُوَاضَعَةً [ وضع ] ه : با او شرط بست ، - ه فى الأَمْر : بر سر چيزى از امر با او موافقت كرد ، - ه الرهانَ : مورد رهن را با او لغو كرد ، - ه البيعَ : معامله فروش با او را رها كرد .
الواضِع - فا ، ؛ « امرأةٌ واضِعٌ » : زن تازه زا ، زنى كه روسرى نداشته باشد ؛ « ناقةٌ واضِعٌ » : ماده شترى كه در ميان گياهان ترشك بچرد .
واطَأَ - مُوَاطَأَةً [ وطأ ] فلاناً على الأَمر : با او بر كارى موافقت كرد و شريك شد ، - فى الشِّعْر : قافيه را در شعر تكرار كرد .
الواطِئَة - [ وطأ ] : مردمى كه از راه گذر مىكنند ، ريزه‌هاى افتاده از خرما .
الواطِد - ثابت و استوار .
واطَنَ - مُوَاطَنَةً [ وطن ] ه على الأَمر : انجام كار را با او پوشيده داشت و آشكار ننمود .
الواطِي - [ وطي ] عند العامَّة : پست ؛ « رجُلٌ واطٍ » : مرد پست ، - عِنْدَ العَامّة أيضاً : زمين فرو رفته ؛ - « مكانٌ واطٍ » : جاى گود و فرو رفته .
واظَبَ - مُوَاظَبَةً [ وظب ] على الأَمر : در كار پايدارى نمود ؛ - ه على خِدمَةِ فُلان : او را به خدمت كردن فلانى فرستاد .
الواظِب - « رَجُلٌ واظِبٌ على الأَمرِ » : مردى كه در كار پايدار و متعهد است .
واظَفَ - مُوَاظَفَةً [ وظف ] ه : با او موافقت و از او جانبدارى كرد .
واعَدَ - مُوَاعَدَةً [ وعد ] ه : هر يك به ديگرى وعده دادند ، - ه الموضعَ او الْوقتَ : با او قرار گذاشت تا در جاى و زمان معين با وى ملاقات كند .
الواعِر - فا ، سخت ، جاى سخت .
الواعِظ - ج واعِظُون و وُعَّاظ : فا . پند دهنده .
الواعِي - [ وعي ] : فا ، درك كننده ، تنبيه كننده ؛ « واعِي الْيَتِيم » : سرپرست يتيم .
الواعِيَة - [ وعي ] : مؤنث ( الواعي ) است .
الواغِر - « واغِرُ الصدر على فلانٍ » : آنكه دل پر كينه از فلانى دارد ، كينه توز .
وافَى - مُوَافَاةً [ و في ] فلاناً حَقَّه : حق او را داد ، - الرّجُلَ : نزد آن مرد آمد ، او را غافلگير كرد ، - ه الحِمَامُ او الكتابُ : مرگ به سراغش آمد .
وافَدَ - وِفَاداً و مُوَافَدَةً [ وفد ] فلانا على الأَمير : با او بنمايندگى نزد امير آمد .
الوافِد - فا ، ج وَفْد و وُفُود و وُفَّاد و وُفَّد و أَوْفَاد : قسمت برآمده از صورت كه هنگام جويدن ديده شود و آن دو را ( الوَافِدَانِ ) نامند ، - مِنَ الإِبل و نحوها : شتران و مانند آن كه از ساير ستوران پيشى گيرند .
الوافِر - فا ، نام يكى از بحرهاى شعرى كه وزن آن « مُفَاعَلَتُنْ مُفاعَلتُنْ فَعُولُنْ ، مُفَاعَلَتُنْ مُفَاعَلَتُنْ فَعُولُنْ » .
وافَزَ - مُوَافَزَةً [ وفز ] ه : او را شتابانيد .
وافَقَ - وِفَاقاً و مُوَافَقَةً [ وفق ] ه : با او برخورد كرد ، - ه فى او على الشيء : دربارهء آن چيز با وى همراهى كرد ، - بينَ الشَّيئيْن : ميان آن دو چيز را پيوند داد .
الوافِه - خادم كليسا ، حكم ، داور .
الوافِي - [ وفي ] : فا ، يك درهم و چهار دانگ ، - عندَ الشُّعَراء : و در نزد شاعران نام بيتى است كه اجزاء آن كامل و تمام باشد .
الوافِيَة - [ و في ] : مؤنث ( الْوَافي ) است .
الواقِ - بكسر القاف [ وقى ] ( ح ) : كلاغ يا شير گنجشك .
واقَعَ - وِقَاعاً و مُوَاقَعَةً [ وقع ] ه : با او جنگيد ، - الأُمورَ : به كارها نزديك و عهده دار آن شد .
الواقِع - ج وُقَّع و وُقُوع : فا ، ؛ « طائرٌ وَاقِعٌ » : پرنده اى كه بالاى درخت يا در آشيانه نشسته باشد ؛ - « النَّسرُ الواقِعُ » ( فك ) . ستاره اى در آسمان نزديك بنات النعش ؛ - « الأَمرُ الْوَاقعُ » : آنچه كه پيش آمده باشد « سياسَةُ الأمرِ الْوَاقع » : در مقابل عمل انجام شده قرار گرفتن ؛ - « واقِعُ الحالِ » : حقيقت امر ؛ « فى الواقِع » : در حقيقت .