تدبّر ) اسلام با نور علم ، عقل را روشن مىكند ؛ به شرطى كه با درايت فهميده شود و به حفظ و روايت بسنده نگردد . ( و آية لمن توسّم ) هركس حقيقت اسلام را درك كند به راه صواب و ايمنى رهنمون مىشود . ( و تبصرة لمن عزم ) هركس واقعا در پى هدايت باشد ، گم شده و آرزوى خويش را در اسلام مىيابد . ( و عبرة لمن اتّعظ ) در قرآن به اخبار گذشتگان و اقوام كهن و احوال زمين و آسمان و دنيا و آخرت اشاره شده و پندهايى از آنها برگرفته شده است . خداوند مىفرمايد : « اگر اين قرآن را بر كوهى فرومىفرستاديم يقينا آن كوه را از بيم خدا فروتن و از هم پاشيده مىديدى و اين مثلها را براى مردم مىزنيم باشد كه آنان بيانديشند . » « 1 » ( و نجاة لمن صدّق ) ايمان راستين و خالصانه به اسلام سبب رهايى مىشود . ( و ثقة لمن توكل ) خداوند پرهيزگاران و متوكلان را به پاداش نيك وعده داده است : « و هركس بر خدا اعتماد كند ، او براى وى بس است . خدا فرمانش را به انجام رساننده است . به راستى خدا براى هرچيزى اندازهاى مقرر كرده است . » « 2 » و نيز « بر خدا توكل كن زيرا خداوند توكلكنندگان را دوست مىدارد . » « 3 » ( و راحة لمن فوّض ) كسى كه زندگى و كارهايش را به خدا سپارد ، دلش سرشار از امان و آرامش مىشود .
بردبارى و ثبات بر حق ، سپرى از آفات و گرفتارىها است .
هامش
( 1 ) .لَوْ أَنْزَلْنا هذَا الْقُرْآنَ عَلى جَبَلٍ لَرَأَيْتَهُ خاشِعاً مُتَصَدِّعاً مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ وَ تِلْكَ الْأَمْثالُ نَضْرِبُها لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَحشر / 59 : 21 .
( 2 ) .وَ مَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ إِنَّ اللَّهَ بالِغُ أَمْرِهِ قَدْ جَعَلَ اللَّهُ لِكُلِّ شَيْءٍ قَدْراًطلاق / 65 : 3 .
( 3 ) .فَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَآل عمران / 3 : 159 .