تحت عنوان گروههايى كه منسوب به اسلامند ولى حقيقتا در زمرهى مسلمانان نيستند ، برشمرده است . « 1 »
نشانههاى غلو
غاليان در جهان اسلام عقايدى داشتند كه برخى از آنها با عقايد مذاهب اسلامى همانند بود . ولى ، عقايدى كه از ويژگىهاى آنان بود و نشانههاى غلو به شمار مىروند عبارتند از :
1 - اعتقاد به الوهيت پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله يا امير المؤمنين عليه السّلام يا يكى از ائمهى اهل بيت ، يا فردى ديگر .
2 - اعتقاد به اينكه تدبير جهان به پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله يا امير المؤمنين عليه السّلام يا ائمهى اهل بيت عليهم السّلام يا افرادى ديگر واگذار شده است .
3 - اعتقاد به نبوت امير المؤمنين عليه السّلام يا ائمهى ديگر ، يا فردى از امت اسلامى .
4 - اعتقاد به آگاهى فردى از عالم غيب بدون آنكه به او وحى يا الهام شود .
5 - اعتقاد به اينكه معرفت و محبت ائمهى اهل بيت عليهم السّلام انسان را از عبادت خداوند و انجام فرايض الهى بىنياز مىسازد . « 2 »
شيخ مفيد در مورد نشانههاى غلو گفته است : « در علامت غلو همين كافى است كه فردى نشانههاى حدوث را در پيشوايان معصوم عليه السّلام نفى كند و به الوهيت و قديم بودن آنان قايل شود » . وى در مورد تفاوت مفوّضه با غلات گفته است :
هامش
( 1 ) . التبصير في الدّين ، 123 - 147 .
( 2 ) . بحار الانوار : 25 / 346 .