142 - 150 سورهء بقره ، بيان فرموده است . در يكى از اين آيات خطاب به رسول خدا آمده است :
قَدْ نَرى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّماءِ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضاها فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُ وَ إِنَّ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَبِّهِمْ وَ مَا اللَّهُ بِغافِلٍ عَمَّا يَعْمَلُونَ
« نگريستنت را به اطراف آسمان مىبينيم . تو را به سوى قبلهاى كه مىپسندى مىگردانيم . پس روى به جانب مسجدالحرام كن . و هر جا كه باشيد روى بدان جانب كنيد . اهل كتاب مىدانند كه اين دگرگونى به حق و از جانب پروردگارشان بوده است . و خدا از آنچه مىكنند ، غافل نيست . » « 1 »
يك نقل تاريخى حكايت از آن دارد كه حكم تغيير قبله در وسط نماز ابلاغ شد و نمازگزاران دو ركعت از نماز ظهر را به سوى بيتالمقدس و دو ركعت بعدى را به سوى كعبه خواندند . تصور گردش در ميانهء نماز قدرى دشوار به نظر مىرسد ؛ گرچه ممكن است تصور كرد كه هم گردش نود درجهاى بوده و هم انتقال از موضعى به موضع ديگر .
در روايتى كه ابننجّار نقل كرده ، آمده است كه رسول خدا صلى الله عليه و آله به زيارت زنى از بنىسلمه با نام امّبِشْر - دختر براء بن معرور - رفت . ( اين زمان به تازگى فرزند او بشر درگذشته بود ) . امّبشر طعامى براى آن حضرت فراهم كرد . وقتى ظهر شد ، حضرت با اصحاب خود در محل اين مسجد نماز خواند . پس از سپرى شدن دو ركعت نماز ، به رسول خدا صلى الله عليه و آله امر شد تا به سمت كعبه بايستد . رسول خدا صلى الله عليه و آله به سمت كعبه برگشت و به همين دليل آن مسجد را مسجد قبلتين گفتند . « 2 » در نقلى آمده كه مردها به جاى زنان و زنان به جاى مردان نقل مكان كردند . « 3 »
هامش
( 1 ) بقره : 144
( 2 ) اخبار مدينة الرسول ، ص 115
( 3 ) مجمع الزوائد ، ج 2 ، ص 14