جايى نزديك مشربهء امّ ابراهيم قرار داشته است . « 1 » اين سخن ابن النجار ، به خوبى دلالت بر آن دارد كه مسجد فضيخ فعلى ، جز مسجد بنىقريظه نيست .
محل اين مسجد در خيابان عوالى ، پيش از مستشفى الوطنى ( دست راست كسى كه به سمت عوالى مىرود ) قرار دارد . فاصله مسجد تا خيابان اصلى حدود پانصد متر است . اكنون مسجد بدون امام جماعت است و زائران فراوانى از همهء كشورها دارد .
مسجد ياد شده در چهارم شعبان 1422 ق . ( 15 مرداد 1380 ) توسط ادارهء امر به معروف و نهى از منكر تخريب شد و تا ربيع الثانى سال 1423 ق . كه زيارت شد ، همچنان به صورت مخروبه باقى مانده است . تصاويرى از خرابههاى اين مسجد را در اينجا ارائه مىكنيم و اميدواريم كه هرچه زودتر بناى بهترى به جاى آن ساخته شود و جايگاه متبرك رسول خدا صلى الله عليه و آله در اين منطقه همچنان محفوظ بماند .
باغ سلمان يا مسجد فُقَيْر
فُقَير نام محلى كوچك در بخش عالى مدينه ؛ يعنى همين عوالى بوده است . « 2 » بر اساس آنچه نقل شده ، رسول خدا صلى الله عليه و آله بخشى از زمينِ زراعى اين محله را به عنوان اقْطاع ، به امام على عليه السلام واگذار كرده است . « 3 » بنابراين ، بايد اين محل نشانى از آن حضرت براى شيعيان ، در طول تاريخ داشته باشد . در اين محله به مانند محلات ديگر ، مسجدى وجود داشته است كه امروز بناى مخروبهاى از آن برجاى مانده است . اين بناى مخروبه با عنوان باغ سلمان در غرب مسجد بنىقريظه - با فاصلهء تقريبى سيصد تا چهارصد متر قرار دارد كه آن را در سال 1375 در خدمت دوست عزيز جناب آقاى محمد حسين فلاح زاده مشاهده كرديم . آنچه اكنون ديده مىشود زمينى است كه به نظر مىرسد نخلستان بوده و
هامش
( 1 ) . اخبار مدينة الرسول ، صص 115 و 116
( 2 ) . المعالم الاثيره فى السنة و السيره ، ص 217
( 3 ) . همان ، ص 217