خلاصه آنكه مدت مسافرت و مخارج اين دو خط تقريبا با هم تفاوت زيادى ندارد
قبرستانهاى قسطنطنيه
از تشريح اوضاع شهرهاى آتن و ازمير و اسلامبول كه هريك شرح مفصل جداگانهاى دارد صرفنظر كرده و راه كشور شاه ايران را در پيش ميگيريم زيرا مقصود ما رسيدن به اين كشور باستانى و ديدن اوضاع آن است . از عدم امكان توقف در مملكت بيزانس قديم كه اكنون داراى گوشهاى از قبرستان اسلامبول
گورستانهاى زياد است چندان تأسفى نداريم . نظر باينكه تركان احترام و علاقهاى نسبت باموات خود دارند آنها را در گورستان وسيعى كه در مركز شهر واقع بوده دفن كردهاند .
هرگاه چند ساعتى در محلهء پرا گردش كنند معلوم خواهد شد كه محله اروپائيان در قسمتى از اين گورستان بنا شده است و هنوز هم مقابر قديمى در اينجا ديده مىشود كه قسمت علياى شهر را از قسمت سفلى جدا مينمايد . تركان متجدد احترامى براى اين گورستان قائل نيستند و غالبا بر خلاف دستورهاى اسلامى اجازه ميدهند كه در اينجا ابنيهء جديدى ساخته شود .
دفاع از به سفر
مقارن غروب آفتاب از شهر اسلامبول بيرون آمديم ، دورنماى قسمت سمت چپ به سفر منظرهء سحرآميزى دارد ، تماشاى ساحل كه باغهاى باصفا و منازل ييلاقى سفراى دول خارجه در آن واقع شده در خاطر سياحانى كه براى ديدن چيزهاى تازه به طرف خاور ميروند يادگارهاى فراموش نشدنى باقى ميگذارد .
قبل از خروج از تنگهء به سفر قلعهء قديمى دفاعى ديده مىشود كه در قرون وسطى بنا شده و توپهاى بزرك قديمى آنكه مانند حيوانات متحجرشدهء اعصار باستانى هستند در مدخل بحر اسود ديده مىشود ، اين توپها در زمانهاى پيشين از به سفر دفاع ميكردند و مانع ورود كشتىهاى دشمن به اين تنگه بودهاند .