تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — صفحة 128

مساهمون:

ص١٢٨

سبكهاى مختلف فرش

در هريك از ايالات ايران فرش مخصوصى بافته مىشود كه نقشهء آن در جاى ديگر ديده نميشود و فرش‌شناسان ماهر بمحض ديدن فرش تشخيص ميدهند كه در چه ايالتى بافته شده است . يكى از نويسندگان امريكائى « چرچيل ريپلى »
( Churchill Riply )
كه تمام اوقات خود را صرف مطالعهء فرشهاى خاورى كرده فرشهاى ايران را به هشت نمونه متفاوت تقسيم كرده است . بنا بعقيدهء او در فرشهاى ايرانى نقشه‌اى ديده نميشود كه اساس آن از مذهب اسلام اتخاذ شده باشد بلكه تمام نقشه‌ها مربوط است بزمانهاى بسيار دور و اصول آنها مربوط بآئين زردشت است ، اين آئين باستانى آثار محونشدنى و جاويدانى در مصنوعات تزيينى ايران باقى گذارده كه تاكنون هم باقى هستند و ذوق و سليقهء ايرانى هم پيوسته مايل بوده است كه دنبالهء همان آثار را گرفته به تكميل آنها بپردازد . اساس تزيين فرشهاى باستانى ايران بر انواع گلها كه زيباترين محصول طبيعت هستند تكيه داشته و هرسبكى در نمايش دادن آنها طريقه خاصى را اختيار نموده است .

سبك اصفهانى

بافندهء اصفهانى هميشه در اين فكر بوده است كه باغهائى را نمايش دهد كه پر از گلهاى گوناگون مانند گل سرخ و لاله و بنفشه و سوسن و غيره باشند زيرا كه هميشه نمونه‌هاى طبيعى اين گلهاى زيبا و معطر را در زير نظر داشته است . فرشهاى قديمى اصفهان داراى زمينهء قرمز هستند كه رنگ شرابهاى كهنه را به خاطر ميآورند و معمولا در مركز قالى مدال يا باصطلاح ايرانى ترنجى است به شكل ستاره كه در متن آن نقش گلها و برك خرما ديده مىشود و اين گلها و برگها بتوسط شاخ‌وبرگهاى تاك خزنده‌اى بهم اتصال يافته‌اند . حاشيهء اين فرشها عريض است و داراى دو قسمت نوار مانندى است كه آنها را با گلهاى سرخ كوچك و برك خرما و برگهاى كوچك نوك‌تيز زينت داده‌اند .