قسم پنجم در احتباس و استفراغ
يعنى در بازداشتن و برآوردن ليكن
احتباس
پس سواى اين نيست كه باشد بشدت ماسكه يا ضعف قوّت هاضمه و دافعه و تنگى مجارى باشد و يا غلطت ماده يا كثرت آن يا لزوجت او يا عدم احساس بر حاجت و برگشتن طبيعت به طرف ديگر و ليكن -
استفراغ
جز اين نيست كه مىباشد ضد آنچه ذكر كرديم -
قسم ششم در احداث نفسانيه
يعنى عوارض نفسانيه پس از ان بعضى امور نفسانى كه حركت مىدهد حرارت را طرف خارج بدن ليكن دفعته مانند غضب و خوشى يا اندكاندك مانند لذائيذ و بعضى از آن آنچه حركت دهد حرارت را طرف داخل بدن يك بار مانند خوف و يا آهستهآهسته مانند حزن و بعضى از ان اينكه حركت مىدهد حرارت را يك بار طرف داخل و بار ديگر طرف خارج مانند غصه هرگاه كه باشد با ترس
فصل سويمين در اسباب ممرضه
يعنى اسبابها كه مرض پيدا كند و منقسم مىشود به طرف سه