تخطي إلى المحتوى الرئيسي

قانونچه في الطب ( مستحضر الطبيب و مستبشر اللبيب ) ( فارسى ) — صفحة 20

مساهمون:

ص٢٠
سردترين از اقسام بلغم است و ليكن -

سودائ طبعى

و اين دردى ته‌نشينى از خون طبعى است و ليكن

غير طبعى

پس آن خلطيست محترقه -

كيفيت پيدا شدن اخلاط

به‌درستى كه غذا اين جسميست كه از شان اوست آنكه مىگردد جزؤ بدن انسان و غير آن هرگاه كه وارد معده شود مستحيل و منقلب مىگردد در آن جانب جوهرى كه شبيه است به آب كشكاب ثخين غليط و آن مسمى است به كيلوس و منجذب مىشود رطوبات رقيقهء صافيه از ان جانب كبد از راه عروقى كه مسمىاند بماساريقا و پخته مىشود در كبد و آن را كيموس گويند پس حاصل مىشود ازو چيزى مانند كف و چيزى مانند درد و رسوب ( گاهى مىباشد ) همراه هر دو چيزى محترق وقتىكه زياده شد پختنى و چيزى ناپخته ( هرگاه كه باشد ) كوتاهى در پختن پس كف مذكور صفرائ طبعيه است و ته‌نشين سودائ طبعيه و شئ محترق لطيف صفرائ غير طبعيه و كثيف سوادئ غير طبعيه و چيزى ناپخته بلغم است و ليكن مصفا ازينها از روى پختگى خون است پس -
قانونچه في الطب ( مستحضر الطبيب و مستبشر اللبيب ) ( فارسى ) — صفحة 20 | محمود بن محمد چغمينى خوارزمى / محمد سعيد بخت