و كتب على بن ابى طالب بامر رسول اللّه ( ص ) فى رجب سنة تسع من الهجرة و حضر ابو بكر و عمر و عثمان و طلحه و زبير و عبد الرحمن و سعد و سعيد و سلمان و ابو ذر و عمّار و عيينه و صهيب و بلال و مقداد و جماعة آخرون من المؤمنين .
ابو محمّد بن حيان از افرادى كه به اين مسأله اهتمام مىورزيدند ، نقل كرده است كه
گروهى از برادرزادگان سلمان در شيراز زندگى مىكنند ؛ بزرگ آنان مردى است كه او را غسّان بن زادان مىگويند . اين عهدنامه را كه به خط على بن ابى طالب است ، با خود دارند و نزد غسّان محفوظ است . عهدنامه بر روى چرم سفيد نوشته شده و با خاتم پيغمبر ( ص ) و مهر ابو بكر و على ( ع ) ممهور گرديده است . اين عهدنامه دقيقا حرف به حرف همانند عهدنامهء قبلى است با اين تفاوت كه مىگويد : على بن ابى طالب ( ع ) آن را نوشت و نامى از عيينه و گروهى از مؤمنان نياورده است . « 1 »
برخى به اين عهدنامه ايراد گرفتهاند كه علاوه بر ركاكت لفظ ، مقطوع السند است و نخستين كسى كه به هجرت تاريخ زد ، عمر بود . « 2 »
در پاسخ وى مىگوييم :
1 . ادعاى ركاكت لفظ نامعلوم است .
2 . هر چند مقطوع السند است ، امّا تا زمانى كه متون و شواهدى كه آورديم و از اين پس خواهد آمد ، آن را تقويت و تأييد مىكند ، اشكالى از اين بابت متوجّه روايت نخواهد شد .
3 . ادعاى اين كه عمر نخستين كسى است كه به هجرت تاريخ زد ، آغاز بحث است .
هامش
( 1 ) . ذكر اخبار اصبهان ، 1 / 52 - 53 ؛ الدرجات الرفيعه ، 206 - 207 ؛ طبقات المحدّثين باصبهان ، 1 / 231 - 234 ؛ نفس الرحمن فى فضائل سلمان ، 44 .
( 2 ) . بنگريد : تعليقات بلوشر بر : طبقات المحدّثين ، 1 / 234 .