مقام دنيوى قابل ستايش
در چندين مورد اين سخن پيامبر خدا ( ص ) را بيان كرديم : « دنيا كشتزار آخرت است ( 1 ) » پس هر چه كه در دنيا خلق شده است ، امكان دارد براى آخرت از آن بهرهبردارى كرد . و همان طورى كه از كمترين مال براى خوراك و پوشاك ناگزيريم ، پس از كمترين مقام براى ضرورت زندگى با مردم نيز ناگزيريم و انسان همان طورى كه از غذا خوردن بىنياز نيست ، پس لازم است كه خوراك و يا مالى داشته باشد تا بدان وسيله غذايى بخورد ، همچنين بىنياز از خدمت ، خدمتگزار نيست و به كمك رفيق نيازمند است ، و حكومتى لازم است تا او را نگهبانى كند و ستم اشرار را از او دفع كند ، و علاقهاش بر اين كه در دل خدمتكارش جايگاهى داشته باشد تا انگيزهء خدمتكارى او شود ، نكوهيده نيست .
و علاقمنديش بر اينكه در قلب رفيقش جايى داشته باشد تا او مايل به رفاقت وى باشد و او را كمك كند نكوهيده نيست . و علاقهاش بر اين كه در دل استادش جايى داشته باشد تا او را خوب ارشاد و تعليم دهد و به او توجّه كند ، نكوهيده نيست ، و دوست داشتن جايگاهى در دل حاكمى كه شرّى را از وى باز دارد ، نيز نكوهش نشده است ، زيرا مقام نيز مانند مال وسيلهاى براى رسيدن به اين اهداف است ، و فرقى ندارند جز اينكه بايد توجّه داشت كه مال و جاه به ذات خود دوست داشتنى نيستند بلكه علاقهء به اينها از قبيل آن است كه انسان در خانهاش دستشويى براى قضاى حاجت لازم دارد . و دوست دارد ، كه اگر نيازى به قضاى