الجزء الثاني
مقدمه
بر كسى پوشيده نيست كه مناسك ومسائل فقهى حج داراى گسترهء عظيم بوده وهرروز كه مىگذرد با وقوع مسائل مستحدثه ، بر گسترهء آن افزوده مىشود .
زرارة بن أعين كه از شاگردان برجستهء امام صادق عليه السلام است ، خطاب به آن حضرت مىگويد :
« حدود چهل سال است كه از حج مىپرسم وشما پاسخ مىدهيد وهنوز هم مسائل آن تمام نشده است .
وامام صادق عليه السلام در پاسخ وى فرمودند :
« خانهاى كه دو هزار سال پيش از پيدايش آدم عليه السلام حج گزارده مىشده است ، توقع دارى در چهل سال مسائل آن پايان يابد ؟ » « 1 »
اكنون در اين زمان با وقوع مسائل مستحدثه وتعدّد فتاوى مراجع ، كار براي عموم مردم وبه ويژه روحانيون محترم كاروانها مشكلتر گرديده است .
آية اللَّه حاج شيخ على افتخارى از پيشگامانى هستند كه با تأليف كتاب ارزشمند « آراء المراجع في الحج » تلاش كردند تا نظريات فقهى مراجع معظّم
هامش
( 1 ) وسائل الشيعة ، ج 11 ، ص 12 ، ح 1 ؛ من لا يحضره الفقيه ، ج 2 ، ص 519 ، باب نوادر الحج .