خداوند ، جهان را با دانش آفريد ، و دانش را علّت كلّى براى آفرينش خود قرار داد . سپس فرمود :
« اللَّه الذى خلق سبع سماوات و من الارض مثلهن يتنزل الامر بينهن لتعلموا أن اللَّه على كل شىء قدير و أن اللَّه قد احاط بكلّ شىء علماً » « 1 » « خداوند آن كسى است كه هفت آسمان و مانند آن از زمين را آفريد . فرمان ميان آنها فرود مىآيد تا بدانيد كه خداوند بر هر چيز تواناست و بر هر چيز احاطه علمى دارد . »
و علم ، اوّلين نعمتى است كه خداوند بعد از آفرينش انسان به او عطا نمود ، پس در نخستين آياتى كه بر پيامبرش صلى الله عليه و آله و سلم فرو فرستاد ، فرمود :
« اقرأ باسم ربّك الذى خلق ؛ خلق الانسان من علق ؛ اقرأ و ربّك الاكرم الذى علّم بالقلم علّم الانسان ما لم يعلم » « 2 » « بخوان به نام پروردگارت كه آفريد ، انسان را از علقه آفريد . بخوان كه پروردگار تو گرامىتر است . همو كه با قلم آموخت ، آنچه را كه انسان نمىدانست به او آموخت . »
گويى به انسان مىگويد : تو در آغاز علقهاى در پستترين مرتبهها بودى . من تو را گرامى داشتم و به بالاترين مرتبهها كه علم است ، رسانيدم .
هامش
( 1 ) . طلاق / 12 .
( 2 ) . علق / 1 - 5 .