تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مقامع الفضل — صفحة 83

مساهمون:

ص٨٣
پس ، اگر وارث منحصر باشد در ايشان ، تتمّهء ميراث بر سبيل ردّ بر ايشان برمى گردد وبالسوية نيز قسمت مىشود ، واگر كلالهء أبوين ، يعنى : خواهر وبرادر پدر مادرى ؛ با كلالهء أم مجتمع شوند ، اضافه بر سدس يا ثلث - كه به كلالهء أم رسد - به كلالهء أبوين مىرسد وايشان ميان خود للذكر ضعف الأنثى قسمت مىكنند ، وبا وجود كلالهء أبوين به كلاله أب - كه خواهر وبرادر پدرى به تنهائىاند - جيزى نمىرسد ، وبا عدم كلاله أبوين كلاله أب قائم مقام آنها مىشوند وبه كيفيت آنها ارث مىبرند ، وهرگاه برادر وخواهر هيچ‌كدام موجود نباشند أولاد آنها قائم مقام آنها مىشوند وبه همان نحو كه واسطهء ايشان ارث مىبرند ؛ ارث مىبرند بلا زيادة ونقصان ، پس در صورت مسئوله يك سدس به يك برادر زاده مىرسد ويك سدس به دوى ديگر به حسب فرض ، واگر شريكي ندارند تتمّه به همين طريق بر ايشان ردّ مىشود .

سؤال ثعز [ 577 ] :

أيّ اسم إذا تمّ لفظه نقص حكمه ، وإذا نقص لفظه تمّ حكمه ؟

جواب :

المراد بتمام الحكم لحوق التنوين ، وذلك الاسم نحو « جوار » فإنّه رفعا وجرا كقاضي ، ونصبا كمساجد ممنوع الصرف ، وقيل : ذلك الاسم نحو « قاض » ، وهو سهو واضح ، واللّه العالم .

سؤال ثعج [ 578 ] :

عقاب الوكر عن صيد الحبارى * يزيد إذا أخاك فريخ نسر
أيضا : قال زيد سمعت صاحب بكر قائل قدّني اللواء .

جواب :

« عق » فعل أمر بمعنى الحبس والصرف ، وآب كعاد ، وزنا ومعنى ، و « الوكر » وهو عشّ الطائر منصوب بنزع الخافض و « الحبارى » طائر معروف للذكر والأنثى ، وفي كون ألفه للتأنيث خلاف ، و « يزيد » منادى بحذف الحرف ، و « إذا » حرف شرط داخل على « آب » مؤخّر عنه للضرورة ،