واجب عيني « 1 » نباشد بر أو ياد گرفتن ؟
جواب :
براي غير واجب وحرام تأديب أو نمىتوان كرد .
سؤال ضلح [ 838 ] :
گرفتن مزد بر تعليم صرف ونحو وأمثال آن حلال است ، يا نه ؟
جواب :
بلى ، هرگاه مشتمل بر واجبات عينيّه نباشد ، مثل واجبات نماز ، زيرا كه : نسبت به آنها مزد نمىتوان گرفت مگر آنكه متعلّم غير مكلّف باشد .
سؤال ضلط [ 839 ] :
صفات ثبوتيّه وسلبيّهء خدا را بيان نمائيد ؟
جواب :
صفات ثبوتيّه يعنى : صفاتى كه لايق خداست ودر آيات وروايات وارد شده است هشت است :
أول : قدرت يعنى : خدا قادر وتوانا است كه هر چه خواهد به اختيار خود مىكند ، يا نمىكند وعاجز نيست « 2 » .
دويم : علم يعنى : خدا عالم وداناست به همهء چيزها وجاهل نيست به هيچ چيز « 3 » .
سيّم : حيات است ، يعنى : خدا حىّ وزنده است وكارى كه از زنده به عمل مىآيد از أو به عمل مىآيد ، از علم وقدرت « 4 » .
چهارم : اراده وكراهت ، يعنى : خدا مريد وداناست به مصلحت فعل ، وكاره ودانا است به مصلحت ترك فعل ، وبه اين جهت امر ونهى مىكند « 5 » .
پنجم : سميع وبصير ، يعنى : خدا شنوا وبيناست وداناست به مسموعات
هامش
( 1 ) در حجري ( عيني ) نيامده است .
( 2 ) نور ( 24 ) : 45 ، توحيد صدوق : 122 حديث 1 ، 130 حديث 9 - 12 ، 193 و 194 حديث 7 و 8 .
( 3 ) احزاب ( 33 ) : 54 ، حجرات ( 49 ) : 16 ، توحيد صدوق : 134 - 138 باب 10 .
( 4 ) بقره ( 2 ) : 255 ، توحيد صدوق : 194 حديث 8 ، بحار الأنوار : 4 / 298 و 299 حديث 27 و 28 .
( 5 ) توبه ( 9 ) : 46 ، هود ( 11 ) : 107 ، يس ( 36 ) : 82 ، توحيد صدوق : 346 حديث 3 ، بحار الأنوار :
73 / 337 حديث 2 .