هشتاد و يك در حسنيه « 1 » بوده ، و در ظاهر از فقهاء مذهب شافعى و در باطن شيعه اماميه و در هر دو مذهب از فقهاء بشمار مىرفت . و كتابهاى او را بمذهب شافعى در جاى خود ذكر كردهايم ، و بمذهب شيعه اين كتابها از اوست : كتاب كشف القناع . كتاب الاستعداد . كتاب العدة . كتاب الاستبصار . كتاب نقض العباسية . كتاب المعتل . كتاب المفيد فى الحديث . كتاب الطريق .
صفوانى
ابو عبد اللّه محمد بن احمد بن عبد اللّه بن قضاعهء صفوانى . سواد خواندن و نوشتن نداشت .
و در سال سيصد و چهل و شش او را ملاقات كردم ، مرد بلندبالائى بود كه رگهايش نمايان ، و جامههاى نيكوئى بتن داشت . و مىگفت ، خواندن و نوشتن را نمىداند ، ولى شخص موثقى به من گفت ، او اشتباه كارى مىكند ، وى در سال . . . درگذشت ، و اين كتابها از اوست :
كتاب الكشف و الحجة . كتاب انس العالم . كتاب يوم و ليلة . كتاب تحفة الطالب و بغية الراغب .
كتاب المتعة و تحليلها و الرد على من حرمها . كتاب صحبة آل الرسول و ذكر احن اعدائهم .
ابن جعابى قاضى
ابو بكر عمرو بن محمد بن سلام بن برآء ، معروب بابن جعابى ، از فضلاء شيعه است كه پيش سيف الدوله رفته و نزد او تقرب پيدا كرده و از خاصان او گرديد . وفاتش در سال . . . و از كتابهاى اوست : كتاب ذكر من كان يتدين بمحبة امير المؤمنين على عليه السلام « 2 » من اهل العلم و الفضل ، و الدلالة على ذلك و ذكر شىء من اخباره .
ابو بشر
احمد بن ابراهيم بن احمد عمى ، قريب العهد به زمان ما بود ، و نزد جلودى املاء خود را درست مىكرد . و بعد از پنجاه درگذشت . و از كتابهاى اوست . كتاب محن الانبياء و الاوصياء و الاولياء .
ابن معلم
ابو عبد اللّه محمد بن محمد بن نعمان ، كه در زمان ما رياست بر شيعه اماميه
هامش
( 1 ) حسنيه - منسوب بحسن ، شهريست در شرق موصل كه فاصله آن تا جزيره ابن عمر دو روز راه است ( معجم البلدان ) .
( 2 ) ف ( كرم اللّه وجهه ) .