223 - 229 : از ميان رفتن حكومت پارت
226 / 227 : تاجگذارى اردشير 1 ساسانى در تيسفون
241 - 272 : پادشاهى شاپور اول
225 - 260 : جنگ ايران و روم ؛ اسير شدن امپراطور روم ، والرين
276 : كشته شدن مانى بنيانگذار مسلك مانوى
309 - 379 : پادشاهى شاپور دوم
363 : صلح ميان ايران و روم در نصپين
387 : تقسيم ارمنستان و گرجستان ميان ايران و روم
399 - 420 : پادشاهى يزدگرد اول
450 - 451 ، 481 - 484 : قيام مردم ماوراء قفقاز عليه ساسانيان
484 : شكست ايران در جنگ با افتاليتها ، كشته شدن فيروز
488 - 496 ، 498 / 9 - 531 : پادشاه قباد اول
تقريبا 490 - 528 / 9 : فعاليت مزدك ، رهبر جنبش مزدكيان
531 - 579 : حكومت خسرو اول انوشيروان
540 - 562 : جنگ خسرو اول با بيزانتين ، هجوم ايرانيان به سوريه و آسياى صغير
570 : تصرف يمن به وسيله ساسانيان
571 - 572 : قيام در ارمنستان عليه چيرگى ايرانيان
572 - 579 : دومين جنگ خسرو اول با بيزانتين
590 : قيام اشراف زير رهبرى بهرام چوبينه عليه هرمز چهارم
591 : از بين بردن بهرام چوبينه به وسيله خسرو دوم به كمك بيزانتين و واگذارى قسمتى از ارمنستان تا درياچه وان به روم
602 : آغاز جنگ خسرو دوم ( پرويز ) عليه بيزانتين
628 : لشكركشى پيروزمندانه امپراطور بيزانتين هراكليوس به ايران ؛ سرنگونى خسرو دوم به وسيلهء اشراف ايرانى و كشتن او
628 - 632 : ستيزهاى داخلى در ايران
632 - 651 : پادشاهى يزدگرد سوم ، سقوط دولت ساسانى
ايران قرون وسطى
633 - 651 : چيرگى عربها بر ايران