97 - مردم سه دستهاند
شرح
عرب از نژاد سامى است و نسبشناسان گويند از اولاد يعرب بن قحطان مىباشند و بعضى گويند عربهاى عدنانى كه ساكنان حجازند از اولاد اسماعيل بن ابراهيم و عربهاى قحطانى كه ساكنان يمن بودهاند از اولاد يعرب بن قحطانند ، در قرآن مجيد مسلمانان به چهار عنوان نامبرده شدهاند . اول عربى چنانچه در سورهء اعراف در وصف پيغمبر فرموده الَّذِينَ يَتَّبِعُونَ الرَّسُولَ النَّبِيَّ الْأُمِّيَّ العربى آن چنان كسانى كه پيروى كنند پيغمبر امى عربى را دوم و سوم مهاجر و انصار ، چنانچه در سورهء توبه فرمايد : وَ السَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهاجِرِينَ وَ الْأَنْصارِ . چهارم اعراب چنانچه در همين سوره فرمايد وَ مِمَّنْ حَوْلَكُمْ مِنَ الْأَعْرابِ مُنافِقُونَ يعنى از كسانى كه در حوزهء شما هستند بعضى از اعرابند كه منافقند وصف عربى و مهاجر يعنى اشخاصى كه براى ملازمت پيغمبر از مكه و وطن خود بمدينه كوچ كردند و انصار يعنى عربهاى مدينه كه مسلمان شدند و پيغمبر را يارى كردند دلالت بر مدح دارد و وصف اعرابى معنى بياباننشين و ايلى ميدهد و نشانه نادانى و بىتربيتى است و بعد از پيغمبر كه فتوحات اسلامى در خارج عربستان پيشرفت كرد و ملتهاى ديگر هم زير پرچم اسلام در آمدند دو عنوان ديگر در زبان مسلمانان رواج پيدا كرد مولى و علج مولى تازه مسلمان عجمى نژاد بود كه بايد خود را وابسته بيك قبيله عربى معرفى كند تا در درجه دوم مسلمانى از حقوق اجتماعى اسلام بهرهمند گردد و علج را كه در لغت