محسوسگرائى ( پوزيتويسم ) ومانند اينها كه در واقع نوعي « تنبلى فلسفي » وكوتاهانديشى ونزديك بيني فلسفي است ، به جادهء لاادريگرى ( آگنوسيسم ) يا دست كم شكاكيّت - كه ميراث يونان بود - افتاد ، ومنطق ورياضيات وعلم ، بازار فلسفه وحكمت راستين را شكست .
چون اين دوره معاصر دورهء صدر المتألهين در أصفهان وقم وشيراز است در اينجا سير حكمت در اروپا را رها مىكنيم وبه جريان حكمت وفلسفه وعلوم در إيران پس از سقوط خلافت بغداد وتلاش رشتهء اسماعيليه إيران ، يعنى دوران پس از حكيم بزرگ قرن 7 ه / 13 م يعنى خواجة نصير الدين طوسي مىپردازيم وآن را تا قرن 11 ه / 17 م پىمىگيريم . سپس پس از گفتارى كوتاه دربارهء صدر المتألهين اندكى مكتب أو يعنى حكمت متعاليه را - كه نتيجهء جريان بيش از سه هزار سال حكمت در إيران وجهان است - شرح مىدهيم .
* * *
المظاهر الإلهية في أسرار العلوم الكمالية — صفحه مقدمة 258
پدیدآورندگان: صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين )
صمقدمة ۲۵۸